Kto musi się rejestrować jako podatnik VAT, a kto i kiedy jest zwolniony z tego obowiązku

Generalna zasada stanowi, że prowadząc działalność gospodarczą musisz zarejestrować się jako podatnik VAT przed dokonaniem pierwszej czynności podlegającej opodatkowaniu (co do zasady – wystawienie faktury). Dokonuje się tego na druku VAT-R.

Naczelnik Urzędu Skarbowego rejestruje przedsiębiorcę jako „podatnika VAT czynnego".

Rejestracja przedsiębiorcy dla celów VAT jest bezpłatna, jednak przedsiębiorca, który wystąpi z wnioskiem o wydanie potwierdzenia rejestracji, jest zobowiązany wnieść opłatę skarbową w wysokości 170 zł.

Podatnik zarejestrowany jako podatnik VAT czynny jest zobowiązany do umieszczania numeru identyfikacji podatkowej (numer NIP) na wystawianych fakturach oraz w ofertach.

Uwaga! Od stycznia 2016 roku obowiązują nowe formularze VAT-R (wzrór formularza znajdziesz w rozporządzeniu ministra finansów z dnia 18 grudnia 2015 r., zmieniającym rozporządzenie w sprawie wzorów dokumentów związanych z rejestracją podatników w zakresie podatku od towarów i usług) Dotychczasowe mogą być stosowane do 30 czerwca 2016 r. Zgłoszenie według dotychczasowego wzoru jest składane do naczelnika Urzędu Skarbowego właściwego ze względu na:

  • adres siedziby – w przypadku osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej,
  • miejsce zamieszkania – w przypadku osób fizycznych,
  • stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej – w przypadku podmiotów nieposiadających siedziby działalności gospodarczej na terytorium kraju, ale posiadających na tym terytorium stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej;

W przypadku podmiotów nieposiadających siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju zgłoszenie według dotychczasowego wzoru składane jest do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście.

Obowiązek rejestracji

Ustawa o VAT określa rodzaje działalności oraz wartość sprzedaży zobowiązujące przedsiębiorcę do rejestracji jako podatnik VAT (art. 113 ustawy o VAT). Zawiera jednak szereg zwolnień przedmiotowych i podmiotowych.

Podmioty zwolnione podmiotowo lub wykonujące wyłącznie czynności zwolnione przedmiotowo od podatku VAT, nie mają obowiązku składania zgłoszenia rejestracyjnego.

Podmioty zwolnione od podatku nie są zobowiązane do złożenia zgłoszenia rejestracyjnego do podatku od towarów i usług, jeżeli jednak zgłoszenie złożą – zostaną zarejestrowani jako „podatnicy VAT zwolnieni".

Zwolnienia podmiotowe

Zgodnie z ustawą o VAT, podmioty zwolnione od podatku od towarów i usług, to:

  • podatnicy, u których wartość sprzedaży opodatkowanej nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym 150 000 zł.(do wartości sprzedaży nie wlicza się kwoty podatku, odpłatnej dostawy towarów oraz odpłatnego świadczenia usług zwolnionych od podatku, a także towarów, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym zaliczane są przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji) – zwolnienie podmiotowe,
  • podatnicy rozpoczynający wykonywanie czynności podlegających opodatkowaniu w trakcie roku podatkowego, jeżeli przewidywana przez podatnika wartość sprzedaży nie przekroczy, w proporcji do okresu prowadzonej sprzedaży, kwoty wyrażonej w złotych odpowiadającej równowartości 150 000 zł,
  • podatnicy wykonujący wyłącznie czynności zwolnione od podatku VAT (wymienione w ustawie o podatku od towarów i usług oraz w przepisach wykonawczych) – niezależnie od wartości sprzedaży – zwolnienie przedmiotowe.

Wyjątki

Nie możesz skorzystać ze zwolnienia podmiotowego, jeżeli

  • dokonujesz dostaw:
    • towarów wymienionych w załączniku nr 12 do ustawy,
    • towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym (z wyjątkiem energii elektrycznej, wyrobów tytoniowych i samochodów osobowych,
    • w niektórych przypadkach budynków, budowli lub ich części,
    • terenów budowlanych,
    • nowych środków transportu;
  • świadczysz usługi:
    • prawnicze,
    • w zakresie doradztwa, z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego,
    • jubilerskie;
  • nie posiadasz siedziby działalności gospodarczej w Polsce.

Zwolnienie podmiotowe – warto wiedzieć

Po przekroczeniu granicznej kwoty 150 000 zł każda kolejna sprzedaż podlega opodatkowaniu, tzn. przekroczenie wskazanego limitu rodzi obowiązek rejestracji w kolejnym okresie podatkowym jako podatnik VAT.

Jeżeli korzystasz ze zwolnienia podmiotowego (limit obrotów do 150 000 zł) nie masz obowiązku prowadzenia dodatkowej ewidencji sprzedaży (możesz prowadzić jedynie ewidencję sprzedaży) oraz nie masz obowiązku składania deklaracji podatkowych.

Korzystając ze zwolnienia ze względu na wysokość obrotów, nie masz prawa do odliczenia VAT naliczonego (zapłacony przez Ciebie przy zakupach towarów i usług do działalności podatek VAT jest Twoim kosztem w podatku dochodowym – o ile wybrana przez ciebie forma opodatkowania na to pozwala).

Mimo niskich obrotów możesz zrezygnować ze zwolnienia. W tym celu musisz na piśmie zawiadomić Naczelnika US przed początkiem okresu (miesiąca albo kwartału), w którym rezygnujesz ze zwolnienia. Jeżeli dopiero rozpoczynasz działalność, musisz złożyć zawiadomienie przed wykonaniem pierwszej czynności.

Jeżeli dobrowolnie zrezygnujesz ze zwolnienia albo utracisz je w wyniku przekroczenia limitu obrotów, ponownie możesz skorzystać ze zwolnienia nie wcześniej, niż po upływie roku (licząc od końca roku, w którym utracono prawo do zwolnienia lub zrezygnowano z tego zwolnienia).

Jeżeli chcesz sprawdzić, czy Twój kontrahent jest czynnym podatnikiem VAT, możesz to zrobić dzięki narzędziu udostępnionemu przez MG. Skorzystaj z usługi Sprawdzanie statusu podmiotu w VAT.

Share Print