Serwis informacyjno-usługowy dla przedsiębiorcy

Gdzie powinienem płacić podatki od dochodów zagranicznych

Masz firmę zarejestrowaną w Polsce, ale oprócz tego prowadzisz działalność w innym kraju i zastanawiasz się, jak rozliczyć podatki z zagranicznych dochodów? Obowiązki podatkowe osób osiągających dochody zagraniczne zależą od:

  • miejsca ich zamieszkania dla celów podatkowych
  • rodzaju uzyskiwanych dochodów
  • regulacji zawartych w umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania (UPO).

Rezydencja podatkowa

Zgodnie z tzw. zasadą rezydencji, osoby, które mają miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w Polsce (tzw. rezydenci), mają nieograniczony obowiązek podatkowy, tj. opodatkowują w Polsce wszystkie dochody, osiągnięte zarówno w Polsce jak i za granicą.

Za osobę mającą miejsce zamieszkania w Polsce uważa się osobę fizyczną, która:

  • posiada na terytorium Polski centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub
  • przebywa na terytorium Polski dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

Przy spełnieniu jednego z tych warunków, można uznać podatnika za polskiego rezydenta podatkowego. 

Z kolei osoby, które nie mają miejsca zamieszkania dla celów podatkowych w Polsce (tzw. nierezydenci), mają ograniczony obowiązek podatkowy, tj.  opodatkowują w Polsce wyłącznie dochody osiągnięte na terytorium Polski (np. dochody z działalności).

Jeśli wykonujesz działalność w Polsce i w innym kraju, powstaje problem, gdzie powinieneś rozliczać podatki. Problem ten regulują umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, które określają, w jakich przypadkach i gdzie należy płacić podatki.

Jeśli osiągasz metody z zagranicy pamiętaj o tym, że:

  • w sytuacji, gdy zgodnie z umowami o unikaniu podwójnego opodatkowania, dochody podlegają opodatkowaniu w obydwu państwach, zastosowanie ma określona w tej umowie metoda unikania podwójnego opodatkowania
  • jeżeli umowa z danym państwem nie została zawarta, sposób  unikania podwójnego opodatkowania  reguluje ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania mają pierwszeństwo przed polskim prawem podatkowym  – zwolnienia  poszczególnych kategorii dochodów, które z nich wynikają mają zastosowanie nawet wówczas, gdy nie potwierdza tych zwolnień ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania mogą ustalać różne metody, w zależności od krajów, które zawarły umowę. Zanim rozliczysz podatki, koniecznie zapoznaj się z umowami, które podpisała Polska z krajem, w którym uzyskałeś dochody z działalności.

Zobacz:

Ważne! Zasada ogólna dotycząca unikania podwójnego opodatkowania mówi, że zyski przedsiębiorstwa umawiającego się państwa podlegają opodatkowaniu tylko w tym państwie, chyba że przedsiębiorstwo prowadzi w drugim umawiającym się państwie działalność gospodarczą poprzez położony tam zakład (np. biuro handlowe). Jeśli więc nie posiadasz zakładu w innym kraju, podatki od dochodów zagranicznych płacisz w Polsce.

Metody unikania podwójnego opodatkowania

Jeśli Polska ma umowę u unikaniu podwójnego opodatkowania z krajem, w którym osiągasz dochody z działalności, sposób opodatkowania może mieć dwie formy:

  • metody wyłączenia z progresją
  • metody proporcjonalnego odliczenia.

Metody unikania podwójnego opodatkowania należy stosować tylko w sytuacji, kiedy zgodnie z umowami, dochody mogą być opodatkowane za granicą. Jeśli nie mogą (np. nie prowadzisz zakładu w innym kraju), metody te nie mają zastosowania i stosujesz się do zasad określonych w przepisach krajowych.

Metoda wyłączenia z progresją

Polega na  tym, że w Polsce zwalnia się z opodatkowania dochód osiągnięty w drugim państwie, jednak ma on wpływ na ustalenie stopy procentowej, według której należy obliczyć należny podatek od dochodu osiągniętego w Polsce.

Jeśli uzyskałeś dochód, który podpada pod tę metodę, masz obowiązek złożenia zeznania (i wykazania w nim dochodów uzyskanych za granicą)  tylko wtedy, gdy osiągnąłeś również dochody na terenie Polski opodatkowane według skali podatkowej. W innej sytuacji, nie musisz składać zeznania rocznego, w którym wykazywałbyś uzyskane dochody zagraniczne, objęte metodą wyłączenia z progresją.

Obliczenie podatku z uwzględnieniem metody wyłączenia z progresją (w przypadku skali podatkowej) przedstawia się następująco:

  • do dochodów do opodatkowania uzyskanych w Polsce (przychód minus koszty uzyskania przychodu minus składki ubezpieczeniowe) należy dodać dochody zwolnione od podatku uzyskane za granicą (przychód minus koszty uzyskania przychodu)
  • od tak ustalonej sumy dochodów należy obliczyć podatek według skali podatkowej
  • obliczony podatek należy podzielić przez sumę dochodów z Polski i zagranicy (obliczonych zgodnie z pkt 1.), a następnie pomnożyć przez 100
  • uzyskaną w ten sposób stopę procentową (z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku), należy pomnożyć przez polskie dochody do opodatkowania po ich zaokrągleniu do pełnych złotych (tj. podstawę obliczenia podatku).

UWAGA! Przy wyliczeniu stopy procentowej dochód zwolniony (dochód zagraniczny) należy dodawać do dochodu do opodatkowania (tj. pomniejszonego o przysługujące odliczenia np. z tytułu składki na ubezpieczenie społeczne) a nie do dochodu rozumianego jako nadwyżka przychodu nad kosztami.

Metodę wyłączenia z progresją przewidują między innymi umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania zawarte przez Polskę z następującymi państwami: Albanią, Austrią, Chinami, Chorwacją, Cyprem, Czechami, Danią, Estonią, Francją, Finlandią, Grecją, Hiszpanią, Indonezją, Irlandią, Japonią, Kanadą, Kuwejtem, Litwą, Luksemburgiem, Łotwą, Niemcami, Norwegią, Portugalią, Republiką Południowej Afryki, Rumunią, Słowacją, Słowenią, Szwecją, Tunezją, Turcją, Ukrainą, Węgrami, Wielką Brytanią i Irlandią Północną oraz Włochami.

Metoda proporcjonalnego odliczenia

W tej metodzie dochód osiągnięty za granicą jest opodatkowany w Polsce, ale od obliczonego podatku odlicza się podatek zapłacony za granicą. Odliczenie to możliwe jest tylko do wysokości podatku przypadającego proporcjonalnie na dochód uzyskany w innym kraju.

Co ważne, przy tej metodzie obowiązek wykazania w zeznaniu rocznym dochodu uzyskanego za granicą istnieje zawsze, bez względu na to, czy oprócz dochodów z zagranicy uzyskałeś w Polsce inne dochody opodatkowane według skali podatkowej.

Obliczenie limitu podatku zapłaconego za granicą podlegającego odliczeniu (przy skali podatkowej) wygląda następująco:

  • do dochodów do opodatkowania w Polsce należy dodać dochód do opodatkowania uzyskany za granicą (przychód minus koszty uzyskania przychodu minus przysługujące do odliczenia składki na ubezpieczenie społeczne)
  • od tak ustalonej sumy dochodów do opodatkowania, po ich zaokrągleniu do pełnych złotych (tj. podstawy obliczenia podatku) należy obliczyć podatek według skali podatkowej
  • obliczony podatek należy pomnożyć przez dochód uzyskany za granicą (przychód-koszty uzyskania przychodu) i następnie podzielić przez łączne dochody (polskie i zagraniczne).

Metodę odliczenia proporcjonalnego przewiduje się między innymi w umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartych przez Polskę z następującymi państwami: Armenią, Australią, Belgią, Chile, Danią, Egiptem, Finlandią, Gruzją, Holandią, Iranem, Islandią, Kazachstanem, Kirgistanem, Koreą Południową, Luksemburgiem, Macedonia, Mołdową, Rosją, Stanami Zjednoczonymi, Syrią, Tadżykistanem i Uzbekistanem.

A co jeśli kraj, w którym osiągam dochody nie ma z Polską umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania?

Jeżeli osoba fizyczna mająca miejsce zamieszkania w Polsce uzyska dochody w kraju, z którym nie została podpisana umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania, nie oznacza to, że będzie opodatkowana podwójnie. W takiej sytuacji dochody uzyskane za granicą i tam opodatkowane podlegają opodatkowaniu w Polsce przy zastosowaniu metody proporcjonalnego odliczenia.

Zastosowanie tzw. ulgi abolicyjnej

Podatnik mający nieograniczony obowiązek podatkowy, rozliczając przy zastosowaniu metody proporcjonalnego odliczenia uzyskane za granicą dochody z działalności gospodarczej (ale również np. pracy) ma prawo odliczyć od podatku dochodowego, obliczonego według skali podatkowej, pomniejszonego o kwotę składki zdrowotnej, kwotę stanowiącą różnicę między podatkiem  obliczonym metodą proporcjonalnego odliczenia, a kwotą podatku obliczonego metodą  wyłączenia z progresją.

UWAGA! Odliczenia nie stosuje się do dochodów uzyskanych w krajach i na terytoriach stosujących szkodliwą konkurencję podatkową.

Jak obliczyć dochód z działalności gospodarczej w innym państwie

Opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej jest określane w umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania jako tzw. „zyski przedsiębiorstw".

Zyski przedsiębiorstwa mogą być opodatkowane w drugim państwie, jednak tylko w takiej mierze, w jakiej można je przypisać temu zakładowi. Jeżeli przedsiębiorstwo jest zarejestrowane za granicą i tam prowadzona jest działalność gospodarcza, to na przedsiębiorcy ciąży obowiązek opłacania podatku w tym państwie, gdzie ta działalność jest powadzona.

Natomiast z uwagi na rezydencję tj. nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce - przedsiębiorca ma obowiązek rozliczyć się z tych dochodów w Polsce, z uwzględnieniem metody unikania podwójnego opodatkowania przewidzianej w umowie z danym państwem.

W zależności od wybranej formy opodatkowania tej działalności i unormowań umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, obowiązany jest do właściwego  rozliczenia dochodów zagranicznych w Polsce.

Opodatkowanie działalności gospodarczej według skali podatkowej

Przedsiębiorca polski prowadzi działalność gospodarczą w Polsce i w drugim państwie poprzez położony tam zakład (z państwem obowiązuje umowa przewidująca metodę wyłączenia z progresją)

W tym przypadku dochód z zagranicznej działalności gospodarczej jest zwolniony od podatku w Polsce, jednakże ma wpływ na wysokość stopy procentowej, przez którą mnoży się dochód podlegający opodatkowaniu w Polsce (z działalności prowadzonej w Polsce) w celu wyliczenia należnego podatku. Dochód zagranicznego zakładu wykazuje się w PIT/ZG a także w PIT-36.

Przedsiębiorca polski prowadzi działalność gospodarczą w Polsce i w drugim państwie poprzez położony tam zakład (z państwem obowiązuje umowa przewidująca metodę proporcjonalnego odliczenia)

W tym przypadku dochody uzyskane za granicą i tam opodatkowane nie są zwolnione od podatku w Polsce. Przychody i koszty zagranicznego zakładu łączy się z przychodami i kosztami osiągniętymi z działalności gospodarczej w Polsce. Kwoty te ustala się zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podatek oblicza się od łącznej sumy dochodów. W celu uniknięcia podwójnego opodatkowania dochodu zagranicznego, podatek zapłacony za granicą odlicza się od podatku należnego w Polsce w takiej proporcji, w jakiej pozostaje dochód zagraniczny do dochodu krajowego. Dochód uzyskany za granicą należy wykazać w części D PIT36 oraz w PIT/ZG, PIT/B. Możliwe jest skorzystanie z ulgi abolicyjnej -  wówczas należy dołączyć PIT/O.

Opodatkowanie działalności gospodarczej podatkiem liniowym

Przedsiębiorca polski prowadzi działalność gospodarczą w Polsce i w drugim państwie poprzez położony tam zakład (z państwem obowiązuje umowa przewidująca metodę wyłączenia z progresją)

Dochody z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie np. Niemiec uzyskane przez podatników, którzy wybrali w Polsce opodatkowanie działalności podatkiem liniowym, nie wpływają na wysokość płaconej przez nich stawki podatku z tytułu tej działalności, jak również nie będą miały wpływu na stopę podatku stosowaną do innych dochodów uzyskiwanych w Polsce, opodatkowanych zgodnie ze skalą podatkową. Zatem, wPIT-36L oraz PIT/B wykazuje się wyłącznie dochody uzyskane w Polsce.

Przedsiębiorca polski prowadzi działalność gospodarczą w Polsce i w drugim państwie poprzez położony tam zakład (z państwem obowiązuje umowa przewidująca metodę proporcjonalnego odliczenia)

W tym przypadku dochody uzyskane za granicą  tam opodatkowane nie są zwolnione od opodatkowania w Polsce. Dochody te łączy się z dochodami z działalności gospodarczej prowadzonej w Polsce. Od podatku obliczonego od łącznej sumy dochodów odlicza się kwotę równą podatkowi dochodowemu zapłaconemu za granicą. Odliczenie to nie może jednak przekroczyć tej części podatku obliczonego przed dokonaniem odliczenia, która proporcjonalnie przypada na dochód uzyskany w obcym państwie. Dochód zagraniczny wykazuje się w PIT/ZG i PIT/B oraz PIT-36L. Możliwe jest skorzystanie z ulgi abolicyjnej.

Opodatkowanie działalności gospodarczej zryczałtowanym podatkiem dochodowym

Podatnik, którego przychody z działalności gospodarczej są opodatkowane zryczałtowanym podatkiem  dochodowym, musi stosować tę formę opodatkowania do wszystkich przychodów z działalności gospodarczej, w tym uzyskanych za granicą.

Przedsiębiorca polski prowadzi działalność gospodarczą w Polsce i w drugim państwie poprzez położony tam zakład (z państwem obowiązuje umowa przewidująca metodę wyłączenia z progresją)

W przypadku przychodów z działalności gospodarczej opodatkowanej ryczałtem zastosowanie metody wyłączenia z progresją oznacza, że przychód osiągnięty za granicą nie ma wpływu na wysokość stawki zryczałtowanego podatku dochodowego, którą opodatkowane są przychody z działalności gospodarczej prowadzonej w Polsce. W PIT-28 podatnik nie uwzględnia przychodów uzyskanych za granicą. Dochody te nie mają też wpływu na  dochody opodatkowane według skali podatkowej (jeżeli podatnik takie uzyskuje).

Przedsiębiorca polski prowadzi działalność gospodarczą w Polsce i w drugim państwie poprzez położony tam zakład (z państwem obowiązuje umowa przewidująca metodę  proporcjonalnego odliczenia)

W tym przypadku dochody uzyskane za granicą i tam opodatkowane nie są zwolnione od opodatkowania w Polsce. Dochód uzyskany za granicą sumuje się z dochodem uzyskanym w Polsce i łączną kwotę wykazuje się w PIT-28/A oraz PIT-28. Ponadto w PIT-28 wykazuje się podatek zapłacony za granicą, podlegający odliczeniu od 23 podatku (do limitu). Odliczenia podatku zagranicznego dokonuje się również na etapie ryczałtów miesięcznych. Możliwe jest skorzystanie z ulgi abolicyjnej - wówczas należy dołączyć PIT/O.

Opodatkowanie odsetek i dywidend uzyskanych za granicą

Polski rezydent uzyskujący dochody z kapitałów pieniężnych za granicą, rozlicza się z nich z uwzględnieniem umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. W większości umów wskazana jest metoda odliczenia proporcjonalnego.

Jeżeli rezydent polski uzyskuje dochody z odsetek i dywidend za granicą, to jest obowiązany do samodzielnego obliczenia 19% zryczałtowanego podatku i wykazania go w zeznaniu podatkowym.

Od zryczałtowanego podatku od tych przychodów, odlicza kwotę równą podatkowi zapłaconemu za granicą, jednakże odliczenie to nie może przekroczyć kwoty podatku obliczonego od tych przychodów przy zastosowaniu stawki 19%.

Kwotę należnego podatku w Polsce oraz podatku zapłaconego za granicą podlegającego odliczeniu wykazuje się w PIT-36 (część L), PIT-36L (część J), PIT-38 (część E), PIT-39 (część E). Podatnik nie wypełnia PIT/ZG.

Jeżeli rezydent polski, w związku z nieprzedłożeniem zagranicznemu płatnikowi, certyfikatu rezydencji, zapłacił więcej podatku niż wynika z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania (np. 20% zamiast 10%), to rozliczając się w Polsce metodą odliczenia proporcjonalnego odliczyć może tylko taką wysokość podatku, jaka wynika z umowy.

Podwójna rezydencja?

Zdarza się, że osoba fizyczna zgodnie z prawem polskim i prawem państwa, którego jest np. obywatelem ma miejsce zamieszkania w obu tych krajach. Występuje wówczas problem podwójnej rezydencji podatkowej. Ale można mieć tylko jedną rezydencję. Co wtedy?

W takiej sytuacji konieczne jest zastosowanie reguł kolizyjnych zawartych we właściwej umowie o unikaniu opodatkowania, których postanowienia oparte są o postanowienia zawarte w Modelowej Konwencji OECD w sprawie unikania podwójnego podatkowania.

Zgodnie z nią, jeżeli osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania w obu umawiających się państwach, to jej status rozstrzyga się według następujących zasad:

  • osobę uważa się za mającą miejsce zamieszkania w tym państwie, w którym ma ona stałe ognisko domowe; jeżeli ma ona stałe ognisko domowe w obu umawiających się państwach, to uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania tylko w tym państwie, z którym ma ona ściślejsze powiązania osobiste i gospodarcze (ośrodek interesów życiowych)
  • jeżeli nie można ustalić, w którym państwie osoba ma ośrodek interesów życiowych albo jeżeli nie posiada ona stałego ogniska domowego w żadnym z państw, to uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania w tym umawiającym się państwie, w którym zwykle przebywa
  • jeżeli przebywa ona zazwyczaj w obu państwach lub nie przebywa zazwyczaj w żadnym z nich, to uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania w tym państwie, którego jest obywatelem
  • jeżeli osoba jest obywatelem obydwu państw lub nie jest obywatelem żadnego z nich, to właściwe organy umawiających się państw rozstrzygną tę sprawę w drodze wzajemnego porozumienia.

Jeżeli zastosowanie pierwszej reguły nie rozstrzyga miejsca rezydencji podatnika, to należy zastosować kolejne kryterium. Natomiast jeżeli to również nie dało rezultatu, stosuje się następne kryterium.

Certyfikat rezydencji

Certyfikat rezydencji podatkowej to  zaświadczenie o miejscu siedziby podatnika (os. prawna) lub o miejscu zamieszkania podatnika (os. fizyczna) dla celów podatkowych. Wydawany jest on przez właściwy organ administracji podatkowej państwa według miejsca siedziby/ zamieszkania podatnika.

W Polsce na twój wniosek urząd skarbowy może wydać zaświadczenie o miejscu zamieszkania lub siedzibie dla celów podatkowych na terytorium RP Certyfikat jest wydawany na formularzu CFR-1.

Jeśli będziesz odprowadzał podatki za granicą, powinieneś otrzymać certyfikat rezydencji w kraju, w którym osiągasz dochody i przesłać go do polskiego urzędu skarbowego.

Czy ta strona była przydatna?