Serwis informacyjno-usługowy dla przedsiębiorcy

Postępowanie upominawcze

Gdy prowadzisz swój biznes może dojść do sporu miedzy tobą a twoim klientem. Najczęściej takie spory dotyczą rozliczeń finansowych, np. zaległości w zapłacie. Swoje pieniądze możesz odzyskać w sądzie. Jednym ze sposobów jest postępowanie nakazowe. Poniżej dowiesz się na czym ono polega.

Jak załatwić sprawę

Sprawę można załatwić:

  • listownie
  • elektronicznie
  • w sądzie

Załatw online

Sprawę załatwisz przez e-Sąd.

Co powinieneś wiedzieć i kto może skorzystać z usługi

Kiedy sad może rozpatrywać sprawę w postępowaniu upominawczym

Nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym może być wydany gdy twoja sprawa dotyczy roszczenia pieniężnego (np. zapłaty za fakturę).

Sąd nie wyda nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym, jeżeli z pozwu wynika, że:

  • roszczenie jest oczywiście bezzasadne (np. zaległa faktura została wcześniej opłacona)
  • uzasadnienie pozwu budzi wątpliwość
  • wykonanie tego czego żądasz w pozwie (np. zapłaty za fakturę) zależy od spełnienia przez ciebie świadczenia wzajemnego (np. dostarczenia towaru)
  • miejsce pobytu pozwanego nie jest znane albo doręczenie mu nakazu zapłaty nie może nastąpić w Polsce

Przeczytaj jak złożyć pozew w elektronicznym postępowaniu upominawczym.


Pamiętaj, że prowadzenie sprawy przed sądem wymaga wiedzy w zakresie prawa. Zanim skierujesz sprawę do sądu zastanów się czy samodzielnie sobie poradzisz. Zawsze możesz skorzystać z pomocy profesjonalnych pełnomocników: radców prawnych lub adwokatów.


Słowniczek

Powód – osoba, która wnosi sprawę do sądu np. przedsiębiorca, któremu nie zapłacono za fakturę.

Pozwany – osoba, przeciwko której powód kieruje sprawę do sądu.

Strony postępowania sądowego – powód i pozwany.

Pozew – dokument, który powód składa w sądzie w celu rozpoczęcia postępowania sądowego. W pozwie trzeba dokładnie określić czego i od kogo żądamy.

Wartość przedmiotu sporu – jest to kwota, o którą toczysz spór w sądzie. W przepisach prawa są szczegółowe zasady jak obliczać wartość przedmiotu sporu. Przykładowo do wartości przedmiotu spory nie dolicza się odsetek. Prawidłowe ustalenie wartości przedmiotu sporu jest bardzo ważne, ponieważ decyduje np. o tym do jakiego sądu możesz skierować sprawę (sąd rejonowy lub okręgowy), albo o wysokości opłaty od pozwu.

Kiedy powinieneś załatwić sprawę

W dowolnym momencie

Gdzie załatwisz sprawę

Usługę można zrealizować w:

  • sądy okręgowe
  • sądy rejonowe

Zanim skierujesz sprawę do sądu, musisz ustalić jego właściwość miejscową i rzeczową.

Sądem właściwym miejscowo jest sąd, który może rozpatrzyć twoją sprawę z uwagi na swój terytorialny zasięg. Najczęściej jest to sąd, w którego okręgu pozwany (np. dłużnik) mieszka.

Sądem właściwym rzeczowo jest sąd rejonowy lub okręgowy, który może zająć się  twoją sprawą. O właściwości rzeczowej decyduje przedmiot konkretnej sprawy. Przykładowo sprawę o prawa majątkowe (np. zapłatę za zaległą fakturę), w której wartość przedmiotu sporu przewyższa 75 tys. zł w pierwszej instancji trzeba kierować do sądu okręgowego. Pozostałe sprawy o zapłatę rozpoznaje najczęściej sąd rejonowy.

Podaj wybraną lokalizację.

Co zrobić krok po kroku

1. Złóż pozew do sądu

Jeżeli w twoim pozwie są braki formalne lub jeżeli nie zapłacisz opłaty od pozwu, przewodniczący wezwie cię do poprawienia, uzupełnienia lub opłacenia pozwu w ciągu tygodnia. Jeśli tego nie zrobisz sąd zwróci ci pozew.

Dokumenty

Pobierz:
Dokument możesz złożyć jako:
Oryginał
Informacja dodatkowa

Pozew, tak jak każde pismo procesowe powinno zawierać:

  1. znaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy stron albo, w przypadku gdy strona jest przedsiębiorcą wpisanym do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej – adres do korespondencji wpisany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej,
  2. oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy przedstawicieli ustawowych i pełnomocników stron,
  3. osnowę wniosku lub oświadczenia oraz dowody na poparcie przytoczonych okoliczności;
  4. podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika;
  5. wymienienie załączników.

Pozew (pierwsze pismo w sprawie) zawiera też:

  1. opis przedmiot sporu;
  2. oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników,
  3. numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) powoda będącego osobą fizyczną, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania lub posiada go nie mając takiego obowiązku lub
  4. numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numer w innym właściwym rejestrze, ewidencji lub NIP powoda niebędącego osobą fizyczną, który nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest on obowiązany do jego posiadania.

Pozew musi też zawierać:

  1. dokładnie określone żądanie, a w sprawach o prawa majątkowe także oznaczenie wartości przedmiotu sporu, chyba że przedmiotem sprawy jest oznaczona kwota pieniężna;
  2. przytoczenie okoliczności faktycznych uzasadniających żądanie, a w miarę potrzeby uzasadniających również właściwość sądu;
  3. informację, czy strony podjęły próbę mediacji lub innego pozasądowego sposobu rozwiązania sporu, a w przypadku gdy takich prób nie podjęto, wyjaśnienie przyczyn ich niepodjęcia.

Dodatkowo pozew może zawierać wnioski o zabezpieczenie powództwa, nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności i przeprowadzenie rozprawy w nieobecności powoda oraz wnioski służące do przygotowania rozprawy, a w szczególności wnioski o:

  1. wezwanie na rozprawę wskazanych przez powoda świadków i biegłych;
  2. dokonanie oględzin;
  3. polecenie pozwanemu dostarczenia na rozprawę dokumentu będącego w jego posiadaniu, a potrzebnego do przeprowadzenia dowodu, lub przedmiotu oględzin;
  4. zażądanie na rozprawę dowodów znajdujących się w sądach, urzędach lub u osób trzecich.
Dokument możesz złożyć jako:
Oryginał, Uwierzytelniona kopia
Dokument możesz złożyć jako:
Oryginał, Uwierzytelniona kopia
Dokument możesz złożyć jako:
Oryginał, Uwierzytelniona kopia

Jeżeli w swoim pozwie powołujesz się na dokumenty (np. umowy, faktury), dołącz je do pozwu w oryginale lub w uwierzytelnionej kopii. Pamiętaj, że jeśli zażąda tego twój przeciwnik, będziesz musiał przedstawić oryginały tych dokumentów.

Do pozwu trzeba dołączyć jego odpis (lub odpisy – tyle, ilu jest pozwanych) wraz z odpisami wszystkich załączników, jak też pełnomocnictwo, albo uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa, jeżeli pozew wnosi pełnomocnik, który wcześniej nie złożył pełnomocnictwa. W tej sytuacji, do pozwu dołącz dowód uiszczenia opłaty skarbowej za udzielenie pełnomocnictwa.

2. Sąd wyda nakaz zapłaty

W postępowaniu upominawczym sąd rozstrzygnie sprawę na posiedzeniu niejawnym.

W nakazie zapłaty, sąd nakaże pozwanemu, żeby w ciągu dwóch tygodni od doręczenia nakazu zaspokoił roszczenie (zapłacił za zaległą fakturę) w całości wraz z kosztami. Jeśli pozwany nie zgadza się na zapłatę, to w tym samym terminie może złożyć do sądu sprzeciw.

Dokumenty

Dokument otrzymasz jako:
Oryginał

Termin

Termin wydania i doręczenia nakazu zapłaty stronom jest uzależniony od liczby spraw wpływających do danego sądu.

3. Rozprawa w sądzie

Jeżeli w twojej sprawie zostanie prawidłowo wniesiony sprzeciw, to nakaz zapłaty utraci moc. Przewodniczący wyznaczy wtedy termin rozprawy i zarządzi doręczenie powodowi sprzeciwu razem z wezwaniem na rozprawę.

Nakaz zapłaty traci moc w takiej części, która jest zaskarżona sprzeciwem.

Rozprawa odbywa się w ten sposób, że po wywołaniu sprawy strony – najpierw powód, a potem pozwany – zgłaszają ustnie swoje żądania i wnioski oraz przedstawiają twierdzenia i dowody na ich poparcie. Strony mogą wskazywać podstawy prawne swoich żądań i wniosków.

Każda ze stron wypowiada się co do twierdzeń strony przeciwnej. Dodatkowo rozprawa obejmuje, w zależności do okoliczności, postępowanie dowodowe.

Termin

Termin rozprawy wyznacza przewodniczący.

4. Zamknięcie rozprawy i wydanie wyroku

Po zamknięciu rozprawy sąd wydaje wyrok. Sąd w wyroku w całości lub w części utrzymuje w mocy nakaz zapłaty albo go uchyla i orzeka o żądaniu pozwu. Sąd może również uchylić nakaz zapłaty i odrzucić pozew lub umorzyć postępowanie.

Jeżeli zależy ci na poznaniu szczegółowego uzasadnienia wyroku, złóż pisemny wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Taki wniosek trzeba złożyć w ciągu tygodnia od dnia ogłoszenia wyroku.

Dokumenty

Dokument otrzymasz jako:
Oryginał

Ile zapłacisz

Pozew trzeba opłacić, ponieważ bez opłaty sąd nie wykona żadnej czynności.

To, ile zapłacisz zależy od tego, czego dotyczy twoja sprawa. Jeśli domagasz się zapłaty pieniędzy, to opłata wyniesie 5% wartości przedmiotu sporu, jednak nie mniej niż 30 zł i nie więcej niż 100 000 zł.

Opłatę zaokrągla się w górę do pełnego złotego.

Przykład: Jeśli domagasz się zapłaty za zaległą fakturę na kwotę 10 000 zł, to opłata od pozwu w postępowaniu upominawczym wyniesie 500 zł (10 000 zł x 5%). 

Jeżeli w twojej sprawie nakaz zapłaty się uprawomocni, to sąd zwróci ci 3/4 opłaty.

Jeżeli pozwany przegra sprawę, będzie musiał zwrócić ci koszty, poniesione na skierowanie sprawy do sądu.

Zwolnienie od kosztów sądowych
Jeśli jesteś przedsiębiorcą wpisanym do CEIDG, możesz ubiegać się o zwolnienie od kosztów sądowych. W tym celu złóż przed sadem oświadczenie, z którego będzie wynikać, że nie jesteś w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych dołącz oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania. Oświadczenie sporządź na wzorze, który dostaniesz w sądzie. Zobacz wzór takiego oświadczenia.

Ile będziesz czekać

Nie można powiedzieć ile dokładnie będzie trwała twoja sprawa w sądzie. Sąd stara się żeby sprawę zakończyć jak najszybciej (na pierwszym posiedzeniu). O to, żeby postępowanie sądowe nie było przewlekane muszą dbać również strony postępowania.

To, ile konkretnie będzie trwała twoja sprawa zależy od tego jak jest skomplikowana, ile trzeba przeprowadzić dowodów (np. zeznań świadków), czy wymaga przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, itd.

Jak możesz się odwołać

Od wyroku sądu pierwszej instancji możesz złożyć apelację do sądu drugiej instancji. Apelację od wyroku sądu rejonowego rozpoznaje sąd okręgowy, a od wyroku sądu okręgowego jako sądu pierwszej instancji – sąd apelacyjny. Apelację wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok, w terminie dwóch tygodni od doręczenia wyroku z uzasadnieniem. Jeżeli nie złożysz wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, to termin do wniesienia apelacji biegnie od dnia, w którym upłynął termin do złożenia takiego wniosku.

Warto wiedzieć

Postępowanie egzekucyjne

Jeśli po wydaniu prawomocnego wyroku twój dłużnik nadal nie zapłaci zaległych pieniędzy, możesz skierować sprawę do postępowania egzekucyjnego. Na początek uzyskaj tytuł wykonawczy. Później możesz sprawę przekazać do komornika.

Czy ta strona była przydatna?