Serwis informacyjno-usługowy dla przedsiębiorcy

Ewidencja i przekazywanie odpadów w BDO w 2020

Kto musi prowadzić ewidencję w BDO? Jak wygląda ewidencja w BDO? Jak będzie wyglądało przekazywanie odpadów w 2020?

Dlaczego zmienia się sposób ewidencjonowania odpadów

Zmiany w prowadzeniu ewidencji mają uszczelnić gospodarkę odpadami. Są potrzebne, żeby skuteczniej walczyć z szarą strefą, czyli na przykład z tworzeniem dzikich wysypisk śmieci. Dzięki nim instytucje kontrolujące będą mogły na bieżąco - właściwie w czasie rzeczywistym - mieć wgląd w to, ile i jakiego rodzaju odpady powstają w konkretnej firmie.

Największa rewolucja to odejście od papierowej ewidencji, na rzecz ewidencji elektronicznej, prowadzonej w BDO, na indywidualnym koncie przedsiębiorcy.
To jednak nie jedyna nowość.

Kto musi prowadzić ewidencję odpadów

Ewidencję odpadów musi prowadzić każdy posiadacz odpadów. Jeśli nim jesteś,
bez wpisu w rejestrze w BDO nie możesz przekazywać odpadów, np. firmie transportującej.  Od 1 stycznia 2020 r. wszystkie dokumenty w ewidencji są przygotowywane za pośrednictwem BDO, a karty papierowe, za pomocą których firmy dotąd ewidencjonowały odpady, są wycofywane z obiegu.

W pierwszym okresie funkcjonowania elektronicznej ewidencji w BDO, do 30 czerwca 2020 r., dokumenty ewidencji odpadów mogą być również przygotowane w formie papierowej. Jednak wszystkie wystawione w tym czasie karty trzeba przenieść do systemu BDO, najpóźniej do 31 lipca 2020 r.

Papierowa dokumentacja może być również stosowana w przypadku awarii systemu BDO, kiedy nie jest możliwe wystawianie kart elektronicznych. W takiej sytuacji
dane z papierowych dokumentów ewidencji odpadów trzeba będzie przenieść do systemu BDO, nie później niż 30 dni po ustaniu awarii.

Zobacz: Wpis do rejestru BDO (podmioty wprowadzające produkty, produkty
w opakowaniach i gospodarujące odpadami)
.

Posiadacz odpadów: każdy, czyja działalność lub bytowanie powoduje powstawanie odpadów oraz:

  • osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej będąca w posiadaniu odpadów,
  • każdy, kto przeprowadza wstępną obróbkę, mieszanie lub inne działania powodujące zmianę charakteru lub składu odpadów,
  • władający powierzchnią ziemi (w zakresie odpadów znajdujących się na nieruchomości, chyba że należą one do innego podmiotu),
  • podmiot, który świadczy usługi w zakresie budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, konserwacji
    i napraw, w zakresie odpadów, które powstają w związku z tymi usługami
    i o ile umowa o świadczenie usługi stanowi inaczej.

Ewidencja odpadów musi być prowadzona zgodnie z katalogiem odpadów określonym w rozporządzeniu Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów.
Oznacza to, że osobno trzeba ewidencjonować poszczególne rodzaje odpadów. Rodzajów odpadów jest kilkaset, ale w systemie BDO, w zakładce Ewidencja odpadów, będziesz mógł wybrać z listy te, które chcesz zaewidencjonować i sukcesywnie dodawać informacje o ilości odpadów wytworzonych i przekazanych.

Kto jest zwolniony z obowiązku prowadzenia ewidencji

Nie każdy, kto ma odpady, musi prowadzić ich ewidencję. Z tego obowiązku są zwolnieni:

  • wytwórcy odpadów komunalnych (czyli śmieci, które powstają w gospodarstwach domowych);
    Pamiętaj! Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą lub przedsiębiorcy, którzy w ramach prowadzonej działalności wytwarzają jedynie odpady o składzie
    i charakterze odpadów komunalnych
    i są objęci systemem odbioru odpadów komunalnych, są traktowani jako wytwórcy odpadów komunalnych. Takie podmioty nie muszą prowadzić ewidencji, ani rejestrować się w BDO,
  • wytwórcy odpadów w postaci pojazdów wycofanych z eksploatacji, jeżeli pojazdy te zostały przekazane do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów,
  • wytwórcy odpadów, którzy są rolnikami i gospodarują na powierzchni użytków rolnych poniżej 75 ha, o ile nie podlegają wpisowi do rejestru przez marszałka województwa
    z urzędu (art. 51 ust. 1 ustawy o odpadach),
  • osoby fizyczne i jednostki organizacyjne, które nie są przedsiębiorcami, wykorzystujący odpady na potrzeby własne, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 10 listopada 2015 r. w sprawie listy rodzajów odpadów, które osoby fizyczne lub jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami mogą poddawać odzyskowi na potrzeby własne oraz dopuszczalnych metod ich odzysku,
  • podmioty prowadzące działalność inną niż działalność gospodarcza w zakresie gospodarowania odpadami, które zbierają odpady opakowaniowe i odpady w postaci zużytych artykułów konsumpcyjnych, w tym leki i opakowania po lekach (apteki), przyjmują zużyte artykuły konsumpcyjne w sklepach,  zbierają odpady w szkołach, placówkach oświatowo-wychowawczych, urzędach i instytucjach (nieprofesjonalna działalność w zakresie zbierania odpadów).

Dodatkowo, z obowiązku prowadzenia ewidencji są zwolnione firmy produkcyjne
i przemysłowe, które wytwarzają rodzaje odpadów wymienione w Rozporządzeniu Ministra Klimatu z dnia 23 grudnia 2019 r. w sprawie rodzajów odpadów i ilości odpadów, dla których nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów,
w ilościach nie większych niż wskazane w tym rozporządzeniu.

Zwolnienie dotyczy łącznie 46 rodzajów odpadów dla określnych ilości wytwarzanych
w ciągu roku
, m.in.:

  • odpadów takich jak: odchody zwierzęce, odpady kory i korka, odpady betonu oraz gruz betonowy z rozbiórek i remontów, gruz ceglany, odpady innych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia, drewno, szkło i tworzywa sztuczne, produkty spożywcze przeterminowane lub nieprzydatne do spożycia;
  • części wytwórców odpadów opakowaniowych. Odpady z tej grupy (15) powstają często w wyniku rozpakowywania opakowań zbiorczych. W przypadku małych przedsiębiorstw takie odpady powstają w niewielkich ilościach. Dotyczy to w szczególności właścicieli sklepów, biur i innych punktów handlowych, do których produkty dostarczane są
    w opakowaniach zbiorczych (np. w kartonach, opakowaniach z tworzyw sztucznych itp.);
  • części grup odpadów niebezpiecznych. Wśród nich znajdują się m. in. zużyte urządzenia zawierające elementy niebezpieczne, baterie zawierające rtęć, czy opakowania z metali zawierające pozostałości substancji niebezpiecznych lub nimi zanieczyszczone.
    Te ostatnie są szczególnie istotne z punktu widzenia zakładów kosmetycznych
    czy fryzjerskich;
  • odpadów powstałych w wyniku eksploatacji drukarek i świetlówek, o ile nie przekroczą ilości, dla których nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji.

Uwaga! Jeśli w ciągu roku przekroczysz ilość odpadów, dla której nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji, musisz uzyskać wpis do Rejestru BDO i rozpocząć ich ewidencjonowanie.

Jak wygląda ewidencja w BDO  

Pełna ewidencja odpadów

Odpady w systemie BDO są ewidencjonowane w 2 krokach.

Pierwszy: jeśli wytworzyłeś odpady, przygotowujesz elektroniczną kartę przekazania odpadów. Możesz to zrobić do 30 dni przed ich rzeczywistym przekazaniem firmie transportującej odpady.

Na karcie wpisujesz m.in. masę odpadów, ich kod, adres firmy, która transportuje odpady, adres przejmującego odpady (np. firmę prowadzącą przetwarzanie odpadów) oraz datę ich przekazania. Kartę zatwierdzasz w momencie, kiedy firma transportująca faktycznie je od ciebie odbiera.

Drugi: sporządzasz elektroniczną kartę ewidencji odpadów. Karta służy do ewidencjonowania odpadów, które wytworzyłeś i przekazałeś do dalszego zagospodarowania.

W karcie ewidencji odpadów, w zakładce „wytworzone”, odnotowujesz  każdy wytworzony odpad podlegający ewidencji, natomiast w zakładce „przekazane” odpady, które oddałeś do dalszego zagospodarowania (np. firmie przetwarzającej odpady).
Te dane wypełniasz na podstawie karty przekazania odpadów. System umożliwi ci wskazanie karty przekazania odpadów, którą chcesz zaewidencjonować - jeśli podasz jej numer, wszystkie dane zostaną z niej automatycznie skopiowane do karty ewidencji.

Uproszczona ewidencja odpadów

Uproszczoną ewidencję odpadów mogą prowadzić firmy, które:

  • wytwarzają odpady niebezpieczne, w ilości do 100 kg rocznie,
  • wytwarzają odpady inne niż niebezpieczne, niebędące odpadami komunalnymi,
    w ilości do 5 ton rocznie,
  • transportują odpady wykonując wyłącznie usługę transportu odpadów,
  • władają powierzchnią ziemi, na której komunalne osady ściekowe są stosowane:
    • w rolnictwie, rozumianym jako uprawa wszystkich płodów rolnych wprowadzanych do obrotu handlowego, włączając w to uprawy przeznaczane do produkcji pasz,
    • do uprawy roślin przeznaczonych do produkcji kompostu,
    • do uprawy roślin nieprzeznaczonych do spożycia i do produkcji pasz.

Przy uproszonej ewidencji wypełniasz tylko karty przekazania odpadów i nie musisz sporządzać elektronicznych kart ewidencji.

Jakie dokumenty są potrzebne do ewidencji odpadów

To, jakich dokumentów używasz do ewidencji odpadów, zależy od rodzaju odpadów
oraz tego do jakiej kategorii posiadacza odpadów należysz.


Tabela: Dokumenty ewidencji odpadów.

  Rodzaj karty Kto wypełnia
Przekazanie odpadów karta przekazania odpadów

- posiadacz odpadów

- podmioty prowadzące uproszczoną ewidencję odpadów

 

karta przekazania odpadów komunalnych

- podmioty odbierające odpady komunalne od właścicieli nieruchomości,
- posiadacze odpadów prowadzący zbieranie lub przetwarzanie odpadów komunalnych i transportujący odpady komunalne

 

Ewidencja odpadów karta ewidencji odpadów - każdy posiadacz odpadów, objęty obowiązkiem prowadzenia ewidencji,
za wyjątkiem firm, prowadzących uproszczoną ewidencję odpadów
karta ewidencji komunalnych osadów ściekowych - wytwórca komunalnych osadów ściekowych
karta ewidencji zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego - przedsiębiorca prowadzący zakład przetwarzania zużytego sprzętu elektrycznego
i elektronicznego
karta ewidencji pojazdów wycofanych z eksploatacji - przedsiębiorca prowadzący stację demontażu lub punkt zbierania pojazdów
karta ewidencji odpadów niebezpiecznych - sprzedawcy  i pośrednicy
w obrocie odpadami niebezpiecznymi

 

Jakie informacje muszą się znaleźć w ewidencji odpadów

Tabela: Informacje podawane w ewidencji odpadów

Informacje, które trzeba podać w każdym dokumencie dotyczącym ewidencji odpadów

- imię i nazwisko lub nazwę posiadacza odpadów, w tym wykonującego usługę transportu odpadów, adres zamieszkania lub siedziby
oraz adres miejsca prowadzenia działalności,

- numer rejestrowy, nadany przez marszałka województwa,

- numer identyfikacji podatkowej (NIP), o ile został nadany,

- imię i nazwisko lub nazwę sprzedawcy odpadów lub pośrednika
w obrocie odpadami  oraz adres zamieszkania lub siedziby, o ile przekazanie odpadów odbywa się z udziałem tych podmiotów,

- imię i nazwisko osoby sporządzającej - w przypadku karty ewidencji odpadów,

- imię i nazwisko lub nazwę oraz adres zamieszkania lub siedziby władającego powierzchnią ziemi, na której są stosowane komunalne osady ściekowe w celach, o których mowa w art. 96 ust. 1 pkt 1-3
(m.in. uprawa roślin przeznaczonych do produkcji kompostu),

- rodzaj prowadzonej działalności w zakresie gospodarki odpadami,
w szczególności wytwarzania, zbierania, odzysku lub unieszkodliwiania odpadów,

- adres miejsca pochodzenia odpadów, w tym spoza terytorium kraju -
z wyłączeniem wytwórców odpadów,

- masa odpadów lub suchą masę odpadów oraz kod i rodzaj odpadów,

- sposób gospodarowania odpadami - w przypadku posiadacza odpadów prowadzącego przetwarzanie odpadów,

- adres miejsca przeznaczenia odpadów, a w przypadku przeznaczenia odpadów poza terytorium kraju również datę rozpoczęcia transportu, rodzaj środka transportu oraz przewidywaną metodę przetwarzania odpadów.

Informacje, które trzeba podać dodatkowo w zależności od rodzaju dokumentu
Karta przekazania odpadów data i godzina rozpoczęcia transportu odpadów
i ich dostarczenia do następnego posiadacza odpadów (np. firmy, która zajmuje unieszkodliwianiem odpadów)
numery rejestracyjne środków pojazdu albo zespołu pojazdów, które transportują odpady
numery pojemników oraz numery certyfikatu wymagane dla składowania odpadów rtęci metalicznej - w przypadku posiadacza odpadów przekazującego odpady rtęci metalicznej do czasowego składowania na składowisku odpadów niebezpiecznych przeznaczonym do czasowego składowania odpadów rtęci metalicznej oraz w przypadku zarządzającego składowiskiem odpadów niebezpiecznych przeznaczonym do czasowego składowania odpadów rtęci metalicznej przekazującego te odpady do dalszego unieszkodliwienia
Karta ewidencji odpadów procentowa zawartości PCB w odpadzie,
jeżeli odpad zawiera PCB
masa odpadów wytworzonych, odebranych, przyjętych, zagospodarowanych we własnym zakresie lub przekazanych
Karta ewidencji komunalnych osadów ściekowych nazwa oraz adresie oczyszczalni ścieków,
w której powstają komunalne osady ściekowe
rodzaj przeprowadzonej obróbki komunalnych osadów ściekowych
skład i właściwości komunalnych osadów ściekowych
data, miejsce i powierzchnia stosowania komunalnych osadów ściekowych
cel stosowania komunalnych osadów ściekowych
Karta ewidencji zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego wytworzone odpady w wyniku przetwarzania zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, w szczególności o masie
i rodzaju tych odpadów
gospodarowanie we własnym zakresie odpadami powstałymi w wyniku przetwarzania zużytego sprzętu elektrycznego
i elektronicznego, w szczególności masa i rodzaj zagospodarowanych odpadów
oraz o zastosowany proces odzysku lub unieszkodliwiania
odpady powstałe w wyniku przetwarzania zużytego sprzętu elektrycznego
i elektronicznego przekazanych innemu posiadaczowi odpadów, w szczególności
o masie i rodzaju przekazanych odpadów
Karta ewidencji pojazdów wycofanych z eksploatacji



 
pojazdy przyjęte do punktu zbierania pojazdów lub przyjętych do stacji demontażu pojazdów,
w szczególności o masie
i liczbie przyjętych pojazdów
odpady powstałe po demontażu pojazdów,
w szczególności
o masie i rodzaju tych odpadów
sposobie przetworzenia odpadów powstałych po demontażu pojazdów, z podziałem na przetworzone na stacji demontażu
oraz przekazane do przetworzenia w kraju,
w szczególności
o masie przetworzonych odpadów
masa odpadów powstałych po demontażu pojazdów przekazanych do przetworzenia do innego kraju
masa przeznaczonych do ponownego użycia przedmiotów wyposażenia i części, wymontowanych z pojazdów wycofanych
z eksploatacji
Karta ewidencji odpadów niebezpiecznych

 
imię i nazwisko, adres zamieszkania lub siedziby oraz numer rejestrowy posiadacza odpadów, który przekazuje odpad
imię i nazwisko, adres zamieszkania lub siedziby oraz numer rejestrowy posiadacza odpadów, który przejmuje odpad
informacja o rodzaju prowadzonej działalności w zakresie sprzedaży odpadów lub pośredniczenia w ich obrocie
Karta przekazania odpadów komunalnych nazwa gminy, z terenu której odpady komunalne są odbierane od właścicieli nieruchomości
obszar gminy, z terenu której odpady komunalne są odbierane od właścicieli nieruchomości
data i godzina rozpoczęcia i zakończenia odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości
data i godzina rozpoczęcia transportu odpadów komunalnych do następnego posiadacza odpadów
data i godzina przejęcia odpadów komunalnych przez następnego posiadacza odpadów albo dacie i godzinie ich przekazania do stacji przeładunkowej, miejscu zbierania lub miejscu przetwarzania odpadów komunalnych, prowadzonych przez podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości

Ważne! Wszystkie dokumenty i dane, na podstawie których sporządzane są dokumenty (karty) ewidencji odpadów, należy przechowywać przez pięć lat i udostępniać na żądanie odpowiednich organów.

Jak wygląda przekazywanie odpadów od 1 stycznia 2020

Do 30 czerwca 2020 r. dokumenty wymagane do ewidencjonowania odpadów mogą być przygotowane w formie elektronicznej lub papierowej, jednak jeżeli w tym okresie wybierzesz formę papierową, musisz wprowadzić dane z papierowych kart przekazania odpadów, sporządzanych pomiędzy 1 stycznia 2020 r. a 30 czerwca 2020 r., do systemu BDO, najpóźniej do 31 lipca 2020 r.

W przypadku awarii systemu teleinformatycznego, w którym Baza BDO jest prowadzona, również możesz wystawiać dokumenty w formie papierowej.  Dane z tych dokumentów przenosisz do systemu BDO najpóźniej do 30 dni od ustania awarii.

Przekazanie odpadów z wykorzystaniem dokumentacji elektronicznej opisują cztery główne kroki:
    
KROK 1
Jeśli chcesz się przekazać swoje odpady, po zalogowaniu w systemie BDO, musisz utworzyć kartę przekazania odpadów. Umieść na niej wszystkie informacje wymagane dla danej karty i rodzaju odpadów. Zawsze musisz podać ich masę i właściwy kod
i rodzaj odpadów.

W karcie podajesz też dane firmy, która odbiera od ciebie odpady.

Zobacz: Jakie informacje muszą się znaleźć na karcie przekazania odpadów.

KROK 2
Pracownik firmy transportującej twoje odpady loguje się do systemu BDO i przyjmuje twoją kartę przekazania odpadów. Może ściągnąć potwierdzenie jej wygenerowania.
To potwierdzenie musi mieć kierowca w czasie transportu odpadów w dowolnej formie (elektronicznej lub papierowej). Jeśli pracownik firmy transportującej odpady nie ma przy sobie urządzenia, na którym może zalogować się do BDO i wygenerować potwierdzenie, możesz zrobić to za niego.

KROK 3
Gdy transportujący odpady dotrze do miejsca ich przekazania (na przykład do zakładu przetwarzania odpadów), odbiorca loguje się do BDO i sprawdza wszystkie informacje znajdujące się na karcie przekazania odpadów. Jeśli informacje są prawidłowe – zatwierdza kartę przekazania odpadów. Jeśli na karcie są błędy – odrzuca ją.
W tej sytuacji ty możesz edytować swoją kartę i nanieść korektę, zgodnie z uwagami odbierającego.

Ważne! Na tym etapie będziesz mógł zmodyfikować tylko masę i kod odpadów.

KROK 4
Odbiorca odpadów zatwierdza w systemie BDO kartę przekazania odpadów,
a transportujący odpady potwierdza zakończenie transportu. Dopiero w tym momencie przekazałeś skutecznie swoje odpady.

Szczegółowe informacje na temat prowadzenia ewidencji w systemie BDO,
w tym tworzenia kart oraz ich wypełniania, znajdują się na stronie internetowej BDO.

Jakie kary i za co

Jeśli, pomimo obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów, nie będziesz tego robił
lub robił to w sposób nieterminowy lub niezgodny z faktyczną ilością czy rodzajami przekazywanych odpadów, to będzie ci grozić kara grzywny lub aresztu.

Taka sama kara spotka cię, jeśli wbrew obowiązkowi wpisu do Rejestru-BDO, będziesz prowadził swoją działalność bez tego wpisu. Wysokość grzywny wynosi od 100 zł do ponad 1 miliona złotych. Pełna lista sytuacji, które podlegają karze grzywny lub aresztu jest wymieniona w art. 171-193 ustawy o odpadach.

Kara aresztu lub grzywna, to nie jedyna sankcja, jaka może cię spotkać za złamanie przepisów ustawy o odpadach. Właściwy Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska będzie mógł nałożyć na ciebie także administracyjną karą pieniężną. Karane będzie między innymi:

  • prowadzenie działalności wymagającej wpisu do Rejestru BDO bez tego wpisu,
  • transport odpadów niezgodny z wymaganiami, o których mowa w art. 24 ustawy
    o odpadach , czyli m.in. bez wygenerowanego z BDO potwierdzenia,
  • zmiana klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne przez ich rozcieńczanie lub mieszanie ze sobą lub z innymi odpadami, substancjami
    lub materiałami, prowadzące do obniżenia początkowego stężenia substancji niebezpiecznych do poziomu niższego niż poziom określony dla odpadów niebezpiecznych.

Pełna lista sytuacji, w których organ może nałożyć administracyjną karę pieniężną znajduje się w art. 194 ustawy o odpadach.

Administracyjna kara pieniężna będzie wymierzana w wysokości od 5 tys. zł do 1 mln złotych.

Czy ta strona była przydatna?