Serwis informacyjno-usługowy dla przedsiębiorcy

Ochrona zdrowia pracowników

Troska o zapewnienie odpowiednich warunków pracy oraz ochronę zdrowia pracowników to priorytety w prowadzenia biznesu. Twoim obowiązkiem będzie też odpowiednie informowanie pracowników o ewentualnym ryzyku zawodowym, związanym z prowadzeniem działalności, a także dbanie o regularne badania stanu zdrowia pracowników.

Informacja o ryzyku zawodowym

Jako pracodawca zobowiązany jesteś ocenić i udokumentować ryzyko zawodowe związane z wykonywaną pracą oraz stosować niezbędne środki zmniejszające ryzyko. Masz także obowiązek informować pracowników o ryzyku zawodowym, które wiąże się z wykonywaną pracą, oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami. Ryzyko zawodowe to inaczej prawdopodobieństwo wystąpienia niepożądanych zdarzeń związanych z wykonywaną pracą, w tym m.in. niekorzystnych skutków zdrowotnych.

Profilaktyczne badania lekarskie

Ważnym obowiązkiem jest przeprowadzanie profilaktycznych badań lekarskich – wstępnych i okresowych.  

Wstępnym badaniom lekarskim podlegają:

  • osoby przyjmowane do pracy
  • pracownicy młodociani przenoszeni na inne stanowiska pracy i inni pracownicy przenoszeni na stanowiska pracy, na których występują czynniki szkodliwe dla zdrowia lub warunki uciążliwe

Badaniom wstępnym nie podlegają jednak osoby:

  • przyjmowane ponownie do pracy u danego pracodawcy na to samo stanowisko lub na stanowisko o takich samych warunkach pracy w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniego stosunku pracy z tym pracodawcą
  • przyjmowane do pracy u innego pracodawcy na dane stanowisko w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniego stosunku pracy, jeżeli przedstawią  aktualne orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań do pracy w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie, pracodawca musi potwierdzić, że warunki te odpowiadają warunkom występującym na danym stanowisku pracy (wyłączenie to nie dotyczy osób przyjmowanych do wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych)

Okresowe badania lekarskie

Pracownicy podlegają także okresowym badaniom lekarskim. W przypadku niezdolności do pracy, trwającej dłużej niż 30 dni, spowodowanej chorobą, pracownik podlega kontrolnym badaniom lekarskim w celu ustalenia zdolności do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku.

Warunki przeprowadzania badań

  • okresowe i kontrolne badania lekarskie przeprowadza się w miarę możliwości w godzinach pracy. Pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia, a w razie przejazdu na te badania do innej miejscowości przysługują mu należności na pokrycie kosztów przejazdu według zasad obowiązujących przy podróżach służbowych
  • wstępne, okresowe i kontrolne badania lekarskie przeprowadza się na podstawie skierowania wydanego przez pracodawcę
  • pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie

Badania pracowników narażonych na działanie szkodliwych substancji

Zatrudniając pracowników w warunkach narażenia na działanie np. substancji i czynników rakotwórczych lub szkodliwych pyłów jesteś obowiązany zapewnić pracownikom okresowe badania lekarskie. Należy je także przeprowadzić: po zaprzestaniu pracy w kontakcie z tymi substancjami, czynnikami lub pyłami a także po rozwiązaniu stosunku pracy, jeżeli osoba zainteresowana złoży wniosek o takie badani.

Przeniesienie do innej pracy z uwagi na objawy choroby zawodowej

W razie stwierdzenia u pracownika objawów wskazujących na powstawanie choroby zawodowej, jesteś obowiązany, na podstawie orzeczenia lekarskiego (w terminie i na czas określony w tym orzeczeniu) przenieść pracownika do innej pracy nie narażającej go na działanie czynnika, który wywołał te objawy. Jeżeli przeniesienie do innej pracy powoduje obniżenie wynagrodzenia, pracownikowi przysługuje dodatek wyrównawczy przez okres nie przekraczający 6 miesięcy.

Kto ponosi koszt badań

Badania są przeprowadzane na koszt pracodawcy. Ponosi on ponadto inne koszty profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami, niezbędnej z uwagi na warunki pracy.

Jako pracodawca, jesteś także zobowiązany do przechowywania orzeczeń wydanych na podstawie badań lekarskich.

Prawo pracownika do powstrzymania się od wykonywania pracy

W razie, gdy warunki pracy nie odpowiadają przepisom bezpieczeństwa i higieny pracy i stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia pracownika albo gdy wykonywana przez niego praca grozi takim niebezpieczeństwem innym osobom, pracownik ma prawo powstrzymać się od wykonywania pracy, zawiadamiając o tym niezwłocznie przełożonego.

Jeżeli powstrzymanie się od wykonywania pracy nie usuwa zagrożenia, pracownik ma prawo oddalić się z miejsca zagrożenia, zawiadamiając o tym niezwłocznie przełożonego.

Za czas powstrzymania się od wykonywania pracy lub oddalenia się z miejsca zagrożenia z wyżej opisanych powodów pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia.

Pracownik ma też prawo, po uprzednim zawiadomieniu przełożonego, powstrzymać się od wykonywania pracy wymagającej szczególnej sprawności psychofizycznej w przypadku, gdy jego stan psychofizyczny nie zapewnia bezpiecznego wykonywania pracy i stwarza zagrożenie dla innych osób.

Czy ta strona była przydatna?