Serwis informacyjno-usługowy dla przedsiębiorcy

Zgłoszenie przedsiębiorcy do ZUS po rejestracji firmy

Jak zarejestrować się jako płatnik, kogo zgłosić do ubezpieczenia, kiedy trzeba dokonać zgłoszenia ubezpieczonego do ZUS, jakie są kody ubezpieczeń w ZUS

Przedsiębiorca jako płatnik i ubezpieczony

Jako przedsiębiorca zazwyczaj występujesz w ZUS w podwójnej roli:

  • jako płatnik składek (na ubezpieczenia własne, pracowników i współpracowników),
  • jako ubezpieczony.

Płatnikiem składek na ubezpieczenia jest osoba odpowiedzialna za obliczenie składek w prawidłowej wysokości i ich wpłacenie do ZUS, np. płatnikiem składek za pracownika jest pracodawca.

Ubezpieczonym jest osoba objęta co najmniej jednym z ubezpieczeń społecznych.

Większość przedsiębiorców będzie musiała:

  1. Zarejestrować się jako płatnik.
  2. Zgłosić do ubezpieczeń siebie, członków swojej rodziny lub swoich pracowników.

Jak zarejestrować się jako płatnik - firma z CEIDG

Na podstawie twojego wniosku rejestracyjnego w CEIDG, ZUS przygotuje:

  • zgłoszenie ciebie, jako płatnika składek - ZUS ZFA,
  • informację o twoich rachunkach bankowych, jako płatnika składek - ZUS ZBA,
  • informację o adresach prowadzenia przez ciebie działalności - ZUS ZAA.

Nie musisz więc wypełniać i składać do ZUS formularzy, które wymagane są przy rejestracji płatnika składek. ZUS zarejestruje cię na podstawie wpisu do CEIDG.

W przypadku zmiany danych w CEIDG, na podstawie przekazanych przez CEIDG informacji, ZUS także uaktualnia dane w swoim systemie.

Będziesz zgłoszony jako płatnik składek od dnia rozpoczęcia działalności gospodarczej. Po rejestracji, ZUS utworzy dla ciebie konto płatnika składek.

Zobacz jak zgłosić płatnika podlegającego wpisowi do CEIDG (firmę jednoosobową).

Kogo zgłosić do ubezpieczenia - firma z CEIDG

Kiedy masz już konto płatnika składek, zgłoś do ubezpieczeń siebie, członków swojej rodziny, osoby, które zatrudniasz i członków ich rodzin oraz zleceniobiorców czy osoby z tobą współpracujące.

Członków swojej rodziny zgłaszasz do ubezpieczenia zdrowotnego, ale tylko wtedy, gdy nie mają innych tytułów do ubezpieczeń (np. nie pracują na etacie).

Jeśli działalność jest twoim jedynym tytułem do ubezpieczeń (czyli np. nie pracujesz dodatkowo na etacie albo nie jesteś emerytem), to do ubezpieczeń:

  • emerytalnego, rentowych i wypadkowego – zgłaszasz się obowiązkowo,
  • zdrowotnego – zgłaszasz się obowiązkowo,
  • chorobowego – zgłaszasz się dobrowolnie.

Kiedy zgłosić się do ubezpieczenia - firma z CEIDG

Do ubezpieczeń w ZUS zgłaszasz:

  • siebie  jako osobę ubezpieczoną - w ciągu 7 dni od daty rozpoczęcia działalności,
  • pracowników - w ciągu 7 dni od podpisania z nimi umowy o pracę,
  • zleceniobiorców, osoby współpracujące - w ciągu 7 dni od dnia oznaczonego w umowie jako dzień rozpoczęcia jej wykonywania.

Jak zgłosić się do ubezpieczeń ZUS - firma z CEIDG

Najprościej jest złożyć formularze zgłoszeniowe do ubezpieczeń w trakcie rejestracji firmy w CEIDG. Możesz dołączyć do wniosku rejestracyjnego CEIDG-1 dokumenty zgłoszeniowe do ubezpieczeń za siebie, członków swojej rodziny, pracowników, zleceniobiorców czy osoby współpracujące. Możesz to zrobić zarówno wtedy, gdy rejestrujesz firmę w gminie, jak i przez internet.

Zgłoszenie do ubezpieczeń możesz również przekazać:

  • w formie papierowej, pod warunkiem, że będziesz rozliczać składki maksymalnie za 5 osób. W takim wypadku formularze możesz złożyć osobiście w placówce ZUS, przez pełnomocnika lub wysłać pocztą.
  • w Programie Płatnik  – wypełnij formularz i podpisz go bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu.
  • w aplikacji ePłatnik na Platformie Usług Elektronicznych (PUE) – jeśli masz konto na PUE – podpisz dokumenty bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu lub Profilem Zaufanym.

Zobacz jak zgłosić ubezpieczonego do ZUS.

Formularze zgłoszeń ubezpieczeniowych - firma z CEIDG

Zgłoszenie do ubezpieczenia dokonujesz na formularzach:

Zgłoszenie przy jednym tytule do ubezpieczeń   

Jeśli prowadzisz tylko działalność, czyli np. nie pracujesz dodatkowo na etacie albo nie jesteś emerytem, i:

  • chcesz skorzystać z Ulgi na start, czyli przez 6 miesięcy nie płacić składek na ubezpieczenia społeczne (opłacać tylko składkę zdrowotną) i spełniasz warunki do skorzystania z tej ulgi - składasz formularz ZUS ZZA i wpisujesz kod tytułu ubezpieczenia 05 40,
  • chcesz skorzystać z składek od preferencyjnej podstawy (obniżonych składek przez 24 miesiące) i spełniasz warunki do skorzystania z tej ulgi - składasz formularz ZUS ZUA i wpisujesz kod tytułu ubezpieczenia 05 70 xx,
  • chcesz skorzystać z Małego ZUS i spełniasz warunki do korzystania - składasz formularz ZUS ZUA lub ZUS ZZA (jeśli podlegasz wyłącznie ubezpieczeniu zdrowotnemu) i wpisujesz kod:
    • 05 90 (jeśli nie masz ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy) lub
    • 05 92 (jeśli masz ustalone prawo do renty).
  • będziesz opłacać standardowe składki (nie spełniasz warunków do skorzystania z wymienionych ulg) - składasz formularz ZUS ZUA i wpisujesz kod tytułu ubezpieczenia 05 10 xx.

Ostatnie dwie cyfry kodu tytułu ubezpieczenia dotyczą prawa do emerytury lub renty (5 znak) oraz stopnia niepełnosprawności (6 znak). Jeśli nie masz prawa do tych świadczeń i orzeczenia o niepełnosprawności wpisujesz 00.

Zgłoszenie przy kilku tytułach do ubezpieczeń    

Jeśli masz inne tytuły do ubezpieczeń (np. pracujesz na etacie i chcesz założyć firmę albo jesteś emerytem), to formularze zgłoszeniowe do ubezpieczeń będą zależeć od tego, jakie składki będziesz płacił. Dla przykładu, jeżeli rozpoczynasz działalność, a jesteś już zatrudniony na etacie (i zarabiasz więcej niż płaca minimalna), możesz płacić tylko składkę zdrowotną. Wtedy składasz formularz ZUS ZZA. Wypełniając go, będziesz podawać kod:

  • 0510 – gdy nie masz prawa do Małego ZUS,
  • 0570 – gdy masz prawo do Małego ZUS.

Jeśli zarabiasz mniej niż płaca minimalna, albo chcesz (pomimo składek płaconych przez twojego pracodawcę) opłacać składki również od działalności, składasz formularz ZUS ZUA.

Uwaga! Jeśli prowadzisz jednoosobową działalność gospodarczą, jesteś zarejestrowany jako płatnik i ubezpieczony oraz płacisz składki tylko za siebie (nie płacisz np. za pracowników), to przy kolejnej działalności (np. gdy zostaniesz wspólnikiem spółki jawnej), nie musisz składać dokumentów rejestracyjnych. Jesteś już zarejestrowany w ZUS z tytułu wcześniejszej działalności. Musisz jednak opłacać składkę zdrowotną z każdej prowadzonej przez siebie działalności.

Zobacz poradnik ZUS nt. zgłoszeń do ubezpieczeń.

Zgłoszenie w ZUS spółki cywilnej

Rejestracja spółki w ZUS

Jeżeli zamierzasz prowadzić firmę w formie spółki cywilnej i będziesz zatrudniać w niej pracowników, czy zleceniobiorców, musisz ją zgłosić jako płatnika składek w ZUS. Masz na to 7 dni od dnia powstania obowiązku ubezpieczeń.

Składasz formularz ZUS ZPA wraz z kopią: decyzji urzędu skarbowego o nadaniu NIP, zaświadczenia urzędu statystycznego o nadaniu REGON.

Ponadto składasz:

  • formularz ZUS ZBA, jeśli spółka ma rachunki bankowe inne niż podany w ZUS ZPA oraz,
  • ZUS ZAA (o adresach prowadzenia działalności gospodarczej, gdy są inne od siedziby).

Pamiętaj! Gdy spółka nie zatrudnia pracowników/zleceniobiorców, nie musi być zgłoszona w ZUS jako płatnik składek.

Jeżeli nie wiesz, jak wypełnić formularz zgłoszenia płatnika składek, zapoznaj się z poradnikami ZUS:

Zgłoszenie wspólników spółki cywilnej do ZUS

Wspólnicy, którzy zgłaszają się odrębnie do spółki jako płatnicy składek, nie mogą posługiwać się identyfikatorem NIP lub REGON nadanymi spółce - powinni posługiwać się swoimi numerami.

Każdy ze wspólników sam sporządza i przekazuje dokumenty ubezpieczeniowe oraz opłaca składki na własne ubezpieczenia.

Wspólnik spółki, który prowadzi działalność i opłaca składki tylko na własne ubezpieczenie, rozlicza składki poprzez sporządzanie i przekazywanie do ZUS wyłącznie deklaracji rozliczeniowej (ZUS DRA) za siebie.

Ważne! Jeśli jesteś zarejestrowany w CEIDG i zostaniesz wspólnikiem spółki cywilnej, nie musisz składać zgłoszenia do ZUS. Już wcześniej byłeś zarejestrowany jako ubezpieczony i płatnik. Od każdego rodzaju działalności będziesz opłacał składkę zdrowotną.

Zgłoszenie do ZUS spółek zarejestrowanych w KRS

Rejestracja płatnika w ZUS

Nie musisz składać dokumentów, które zarejestrują spółkę jako płatnika składek. ZUS automatycznie otrzymuje dane z KRS i urzędu skarbowego, które złożysz na formularzu NIP-8. Są to tzw. dane uzupełniające m.in.: nazwa skrócona płatnika - nie może przekraczać 31 znaków, data powstania obowiązku opłacania składek, wykaz rachunków bankowych, adres działalności. Na podstawie danych z KRS i uzupełniających (z NIP-8), ZUS sporządzi za ciebie dokumenty zgłoszeniowe:

  • ZUS ZPA - Zgłoszenie / zmiana danych płatnika składek - osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej
  • ZUS ZAA - Adresy prowadzenia działalności gospodarczej przez płatnika składek
  • ZUS ZBA - Informacja o numerach rachunków bankowych płatnika składek.

ZUS utworzy ci również konto płatnika.

Spółka zgłasza do ubezpieczeń w ZUS pracowników i członków ich rodzin. Ma na to 7 dni od dnia zatrudnienia pracownika.

Zgłoszenie wspólników w ZUS

Wspólnicy spółek kapitałowych (wieloosobowych spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, spółek akcyjnych) nie podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom - nie muszą się zgłaszać do ubezpieczeń. Dotyczy to także członków zarządu, chyba że wykonują swoje funkcje na podstawie umów o pracę albo umów cywilnoprawnych.

Wspólnicy spółek osobowych (komandytowej, jawnej i partnerskiej) i jednoosobowych spółek z o.o. podlegają ubezpieczeniom i są płatnikami składek na własne ubezpieczenia. Muszą zgłosić w ZUS siebie zarówno jako płatnika składek oraz jako ubezpieczonego (co najmniej do ubezpieczenia zdrowotnego). Mają na to 7 dni od zarejestrowania spółki w KRS.

Wspólnicy przekazują następujące dokumenty:

  • zgłoszenie płatnika składek ZUS ZFA, w którym podają własne dane identyfikacyjne, czyli numer PESEL i NIP lub NIP, REGON i PESEL (jeśli wspólnik prowadzi również odrębną działalność gospodarczą, inną niż prowadzona w formie spółki),
  • zgłoszenie do ubezpieczeń siebie jako osoby ubezpieczonej:
    • ZUS ZUA (zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego) lub
    • ZUS ZZA (zgłoszenie tylko do ubezpieczenia zdrowotnego).

Jeśli jesteś wspólnikiem jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólnikiem spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej, twój kod zgłoszeniowy zaczyna się od cyfr 05 43.

Dokumenty możesz dostarczyć do ZUS w formie: elektronicznej (przez program Płatnik lub e-Płatnik) lub papierowej (bezpośrednio w placówce ZUS lub za pośrednictwem poczty albo kuriera).

Zobacz:

Kody ubezpieczeń

W dokumentach zgłoszeniowych do ubezpieczeń powinieneś podać odpowiedni kod ubezpieczenia. Zobacz, jakie kody są właściwe dla osób prowadzących działalność.

Kod tytułu ubezpieczenia

Opis

05 10 X X*

osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą niemająca ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, dla której podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi zadeklarowana kwota nie niższa niż 60 % kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, oraz osoba prowadząca niepubliczną szkołę, placówkę lub ich zespół, na podstawie przepisów o systemie oświaty

05 12 X X

osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych mająca ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, dla której podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi zadeklarowana kwota nie niższa niż 60 % kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia

05 20 X X

twórca

05 30 X X

artysta

05 40 X X

osoba korzystająca z ulgi na start

05 43 X X

wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, wspólnicy spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej oraz akcjonariusz prostej spółki akcyjnej wnoszący jako wkład świadczenie pracy lub usług

05 44 X X

osoba prowadząca pozarolniczą działalność, z mocy przepisów szczególnych niepodlegająca ubezpieczeniu zdrowotnemu

05 70 X X

osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą niemająca ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, dla której podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi zadeklarowana kwota nie niższa niż 30 % kwoty minimalnego wynagrodzenia

05 72 X X

osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą mająca ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, dla której podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi zadeklarowana kwota nie niższa niż 30 % kwoty minimalnego wynagrodzenia

05 90 xx 05 92 xx (ustalone prawo do renty) "mały ZUS"

XX – 5 i 6 cyfra kodu dotyczy prawa do emerytury lub renty i oznaczenia stopnia niepełnosprawności.

Jeśli nie masz prawa do tych świadczeń albo orzeczenia o niepełnosprawności wpisujesz 00.

Jeśli jednak masz prawo do emerytury lub renty albo posiadasz orzeczenie o niepełnosprawności wpisujesz właściwy kod, zgodnie z instrukcją poniżej.

Ustalone bądź nieustalone prawo do emerytury lub renty (piąta cyfra kodu ZUS)

Piąta cyfra kodu ZUS

Wpisujesz:
0 – jeśli nie masz ustalonego prawa do emerytury lub renty
1 – jeśli masz ustalone prawo do emerytury
2 – jeśli masz ustalone prawo do renty

Szósta cyfra kodu ZUS

Wpisujesz:
0 – jeśli nie posiadasz orzeczenia o niepełnosprawności
1 – jeśli posiadasz orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności
2 – jeśli posiadasz orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności
3 – jeśli posiadasz orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności

Zobacz:

Czy ta strona była przydatna?