print

Zgłoszenie pracowników do ubezpieczeń społecznych oraz ubezpieczenia zdrowotnego

Jak dokonać zgłoszenia pracowników do ubezpieczeń społecznych oraz ubezpieczenia zdrowotnego?

Za pracownika, dla celów ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy  oraz osobę wykonującą pracę na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, umowy o dzieło, jeżeli umowę taka zawarła z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy, lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz  pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy.

Zgłoszenia pracowników do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dokonuje się na formularzu ZUS ZUA w terminie siedmiu dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia, czyli od daty zatrudnienia. Zatrudnieni pracownicy podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu i zdrowotnemu –  od momentu nawiązania stosunku pracy do dnia jego ustania. Pracodawca może także być zobowiązany do opłacania składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych  oraz Fundusz Emerytur Pomostowych (o ile jest zobowiązany do opłacania tych składek).

Zgłoszenia innych (niż pracownicy)  osób zatrudnionych przez przedsiębiorcę (zleceniobiorcy, osoby wykonujące pracę nakładczą) oraz osób współpracujących dokonuje się na formularzu ZUS ZUA (jeśli podlegają ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu) bądź na formularzu ZUS ZZA (jeśli podlegają tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu). Osoby wykonujące pracę nakładczą i zleceniobiorcy podlegają ubezpieczeniom społecznym od dnia oznaczonego w umowie jako dzień rozpoczęcia jej wykonywania  do dnia rozwiązania lub wygaśnięcia umowy. Natomiast osoby współpracujące podlegają tym ubezpieczeniom od dnia rozpoczęcia współpracy do dnia jej zakończenia. Należy podkreślić, iż podleganie zatrudnianego pracownika po poszczególne rodzaje ubezpieczenia może zależeć od tego, czy pracownik ten nie posiada innych tytułów do podlegania ubezpieczeniom. Nakładanie się takich tytułów to tzw. zbieg ubezpieczeń. Więcej na ten temat w artykule "Zbieg ubezpieczeń społecznych u zatrudnianego pracownika" opublikowanym na stronach Pojedynczego Punktu Kontaktowego.

Wysokości składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i chorobowe są wyrażone w formie stopy procentowej, jednakowej dla wszystkich ubezpieczonych. Natomiast stopa procentowa ubezpieczenia wypadkowego jest zróżnicowana dla poszczególnych płatników składek i zależy od liczby zatrudnionych pracowników, rodzaju wykonywanej pracy i poziomu zagrożeń zawodowych. Zasady różnicowania stopy procentowej składek na ubezpieczenie wypadkowe określają przepisy ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych. Jeżeli płatnik (pracodawca) zgłasza do ubezpieczenia wypadkowego nie więcej niż 9 ubezpieczonych to stawka procentowa składki na ubezpieczenie wypadkowe wynosi 50% najwyższej stopy procentowej ustalonej na dany rok składkowy dla grup działalności (czyli od 1 kwietnia 2015 roku będzie to 1,80%). Natomiast stopę procentową składki na ubezpieczenie wypadkowe dla płatnika składek zgłaszającego do ubezpieczenia wypadkowego co najmniej 10 ubezpieczonych (który przez poprzednie trzy lata nie składał druku ZUS IWA) ustala się na podstawie przynależności płatnika do grupy działalności na podstawie jego rodzaju przeważającej działalności zakodowanej według Polskiej Klasyfikacji Działalności w rejestrze REGON w dniu 31 grudnia poprzedniego roku. Natomiast dla płatników którzy  spełniają łącznie następujące warunki:

  • byli zgłoszeni nieprzerwanie w ZUS jako płatnicy składek na ubezpieczenie wypadkowe od dnia 1 stycznia do 31 grudnia roku, za który składana jest informacja i co najmniej jeden dzień w styczniu następnego roku,
  • w roku, za który składana jest informacja, zgłaszali do ubezpieczenia wypadkowego co najmniej 10 ubezpieczonych,
  • byli wpisani do rejestru REGON w dniu 31 grudnia roku, za który jest składana informacja ZUS IWA.

stopę procentową wysokości składek ustala Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Liczbę ubezpieczonych ustala się jako iloraz sumy ubezpieczonych podlegających ubezpieczeniu wypadkowemu w ciągu poszczególnych miesięcy poprzedniego roku kalendarzowego i liczby miesięcy, przez które płatnik składek był w poprzednim roku kalendarzowym zgłoszony w ZUS co najmniej jeden dzień. W liczbie miesięcy uwzględnia się tylko te miesiące, w których płatnik co najmniej jeden dzień był płatnikiem składek na ubezpieczenie wypadkowe w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych, tj. w których co najmniej jeden ubezpieczony podlegał ubezpieczeniu wypadkowemu.Stopa procentowa składki na ubezpieczenie wypadkowe jest ustalana na rok składkowy, który trwa od 1 kwietnia do 31 marca następnego roku. Więcej na temat ustalania stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe na stronach ZUS.

 

Stopy procentowe składek dzielą się na część finansowaną przez pracownika oraz część finansowaną przez pracodawcę. Wynoszą one:

Rodzaj składki Część finansowana przez pracownika Cześć finansowana przez pracodawcę Suma procentowa składek
Emerytalna 9,76 % 9,76 % 19,52 %
Rentowa 1,50 % 6,50 % 8,00 %
Chorobowa 2,45 % - 2,45 %

Wypadkowa

jeżeli zgłaszanych jest nie więcej niż 9 ubezpieczonych

jeżeli zgłaszanych jest co najmniej 10 ubezpieczonych*

 

-

 

-

 

1,80 %

 

0,40 - 3,80%

 

1, 80%

 

0,40 - 3,80%

Zdrowotna 9 % - 9 %
Fundusz Pracy - 2,45 % 2,45 %

Fundusz Gwarantowanych

Świadczeń Pracowniczych

- 0,10 % 0,10 %
Fundusz Emerytur Pomostowych - 1,5 % 1,5 %

* Stopa procentowa składki na ubezpieczenie wypadkowe ustalana jest zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 marca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie różnicowania stopy procentowej składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych w zależności od zagrożeń zawodowych i ich skutków.

Płatnik składek zobowiązany jest do obliczania, rozliczania i przekazania  co miesiąc do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe za pracowników, ale także za osoby wykonujące pracę nakładczą, zleceniobiorców oraz osoby współpracujące.

Kwestie regulowania składek za zatrudnionych pracowników przybliża artykuł Składanie deklaracji i raportów ZUS.

 

Czym jest ubezpieczenie społeczne?

W Polsce ubezpieczenia społeczne obejmują:

  • ubezpieczenie emerytalne,
  • ubezpieczenia rentowe,
  • ubezpieczenie chorobowe (w razie choroby i macierzyństwa),
  • ubezpieczenie wypadkowe (z tytułu wypadków w pracy oraz chorób zawodowych).

 

Ubezpieczenia emerytalne i rentowe

Przedsiębiorca zobowiązany jest zgłosić do obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnych i rentowych następujące osoby fizyczne:

  • pracowników,
  • osoby wykonujące pracę nakładczą,
  • zleceniobiorców, czyli osoby wykonujące prace na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług (jeżeli te osoby są uczniami szkół gimnazjalnych, ponadgimnazjalnych ponadpodstawowych lub studentami i nie ukończyły 26 lat to nie podlegają one obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym),
  • osoby współpracujące (małżonka, dzieci własne, dzieci drugiego małżonka i przysposobione, rodziców, macochę, ojczyma, osoby przysposabiające), jeżeli pozostają z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym i współpracują przy prowadzeniu tej działalności,

Składki na ubezpieczenia emerytalne pracowników, osób wykonujących pracę nakładczą, zleceniobiorców finansują z własnych środków, w równych częściach ubezpieczeni i płatnicy składek. Natomiast składkę rentową finansują ubezpieczeni (w wysokości 1,5% podstawy wymiaru ubezpieczenia) oraz płatnicy składek (w wysokości 6,5% podstawy wymiaru ubezpieczenia). Składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe osób współpracujących finansuje w całości z własnych środków osoba prowadząca działalność.

 

Ubezpieczenie chorobowe

Pracownicy pozostający w stosunku pracy podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu. Natomiast dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu podlegają (na swój wniosek): osoby wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług zawartych zgodnie z Kodeksem cywilnym ( osoby wykonujące pracę nakładczą oraz osoby współpracujące przy prowadzonej działalności).

Składkę na ubezpieczenie chorobowe w całości finansują pracownicy, osoby wykonujące pracę nakładczą, zleceniobiorcy. Składkę na ubezpieczenie chorobowe osób współpracujących przy prowadzonej działalności finansuje przedsiębiorca.

 

Ubezpieczenie wypadkowe

Osoby podlegające ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym podlegają obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu z wyjątkiem osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej, umowy o pracę nakładczą lub umowy zlecenie albo innej umowy o świadczenie usług, jeżeli wykonują ją poza siedzibą lub miejscem prowadzenia działalności zleceniodawcy. Składkę na ubezpieczenie wypadkowe pracowników, zleceniobiorców oraz osób współpracujących ze zleceniobiorcami finansują płatnicy składek.

 

Ubezpieczenie zdrowotne

Obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają zarówno osoby prowadzące działalność, jak i zatrudnieni przez nie pracownicy, zleceniobiorcy, osoby wykonujące prace nakładczą oraz osoby współpracujące. Podstawę wymiaru składki zdrowotnej stanowi wynagrodzenie brutto pomniejszone o opłacane przez pracownika składki ZUS (emerytalne, rentowe i chorobowe).

 

Więcej na temat zasad podlegania ubezpieczeniom społecznymi oraz ubezpieczeniu zdrowotnemu w poradniku przygotowanym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Odpowiednie formularze możesz również składać drogą elektroniczną korzystając z Platformy Usług Elektronicznych ZUS.

Czy ta strona była przydatna?

Twoja opinia przyczyni się do polepszenia tej strony.