print

Wymagania, które musi spełnić kierowca wykonujący przewozy drogowe

W przypadku wykonywania zarobkowych przewozów drogowych samochodami ciężarowymi lub autobusami kierowcy (także przedsiębiorca wykonujący przewozy jako kierowca) muszą dysponować odpowiednimi kwalifikacjami. Do wykonywania zawodu kierowcy przy przewozach drogowych nie wystarczy samo prawo jazdy. Przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta:
1) ukończyła:
a) 18 lat – w przypadku kierowcy prowadzącego pojazd samochodowy, dla którego wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii:
– C lub C+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną,
– C1 lub C1+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną,
b) 21 lat – w przypadku kierowcy prowadzącego pojazd samochodowy, dla którego wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii:
– C lub C+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną,
– D lub D+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną,
– D1 lub D1+E, o ile przewóz wykonywany jest na liniach regularnych, których trasa nie przekracza 50 km i o ile kierowca uzyskał odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną,
c) 23 lata – w przypadku kierowcy prowadzącego pojazd samochodowy, dla którego wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii D lub D+E, o ile uzyskał on odpowiednią kwalifikację wstępną przyśpieszoną;

2) posiada odpowiednie uprawnienie do kierowania pojazdem samochodowym, określone w ustawie z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (z wyłączeniem kierowców posiadających prawo jazdy kategorii D albo D+E, którzy do ukończenia 23. roku życia mogą być zatrudnieni wyłącznie przy wykonywaniu regularnych przewozów osób na liniach komunikacyjnych na trasie nieprzekraczającej 50 km).
 

3) nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;
 

4) nie ma przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;
 

5) uzyskała kwalifikację wstępną lub kwalifikację wstępną przyśpieszoną, zwane dalej „kwalifikacją”;
 

6) ukończyła szkolenie okresowe.

 

Poniżej przybliżymy zasady uzyskiwania kwalifikacji, odbywania szkoleń okresowych czy zmiany wpisu w prawie jazdy.

 

Uzyskanie kwalifikacji wstępnych lub kwalifikacji wstępnych przyspieszonych

1.  Kierowcy zamierzający wykonywać przewozy drogowe samochodami ciężarowymi lub autobusami, którzy zdobyli uprawnienia do kierowania pojazdami po 10 września 2008 r. (w przypadku osób chcących jeździć autobusami prawo jazdy kategorii D) lub po 10. września 2009 r. (w przypadku osób chcących jeździć ciężarówkami prawo jazdy kategorii C) powinni uzyskać kwalifikację. W zależności od rodzaju pojazdu oraz wieku kierowcy będzie to kwalifikacja wstępna lub kwalifikacja wstępna przyspieszona. W uproszczeniu, kierowcom starszym wiekiem wystarczy uzyskanie kwalifikacji wstępnej przyspieszonej. Kwestia ta przybliżona jest na wstępie niniejszego artykułu.

 

2. Kierowca obowiązany jest uzyskać kwalifikację odpowiednią do pojazdu samochodowego, którym zamierza wykonywać przewóz drogowy. Kwalifikację uzyskuje się w zakresie bloków programowych określonych odpowiednio do kategorii prawa jazdy:

  • C1, C1+E, C i C+E – dla samochodów ciężarowych;
  • D1, D1+E, D i D+E – dla autobusów.

Warunkiem ubiegania się u uzyskanie kwalifikacji wstępnej lub kwalifikacji wstępnej przyspieszonej jest:
1) przebywanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej 185 dni w roku ze względu na więzi osobiste lub zawodowe, albo studiowanie od co najmniej sześciu miesięcy i przedstawienie zaświadczenie potwierdzające ten fakt, lub
2)  zamiar wykonywania przewozów na rzecz podmiotu mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez osobę niebędącą obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej
3) brak przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Uzyskanie kwalifikacji jest możliwe po odbyciu zajęć teoretycznych i praktycznych oraz zdaniu testów kwalifikacyjnych.

 

3. Zajęcia teoretyczne i praktyczne w zakresie uzyskania kwalifikacji  wstępnych lub kwalifikacji wstępnych przyśpieszonych.

Zajęcia mogą być prowadzone w formie:

  • zajęć szkolnych dla uczniów - w szkole, jeżeli w programie nauczania jest przewidziane uzyskanie kwalifikacji kierowcy wykonującego przewóz drogowy,
  • kursu kwalifikacyjnego - w ośrodku szkolenia.

Zajęcia teoretyczne i praktyczne obejmują:
1) kształcenie zawodowe w zakresie racjonalnego kierowania pojazdem, z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa, w tym:
a) znajomość właściwości technicznych i zasad działania elementów bezpieczeństwa pojazdu,
b) umiejętność optymalizacji zużycia paliwa,
c) umiejętność zapewnienia bezpieczeństwa w związku z przewożonym towarem,
d) umiejętność zapewnienia bezpieczeństwa pasażerom,
e) umiejętność bezpiecznego mocowania ładunku;
2) kształcenie zawodowe w zakresie umiejętności stosowania przepisów dotyczących wykonywania transportu drogowego;
3) kształcenie zawodowe w zakresie zagrożeń związanych z wykonywanym zawodem, w tym bezpieczeństwo na drodze i bezpieczeństwo dla środowiska;
4) kształcenie zawodowe w zakresie obsługi i logistyki, w tym kształtowanie wizerunku firmy oraz znajomość rynku w przewozie drogowym i jego organizacji.

 

4. Szkolenie w ramach kwalifikacji wstępnej trwa 280 godzin, które obejmuje:
1)    część podstawową - teoretyczną trwającą minimum 195 godzin;
2)    część specjalistyczną prowadzoną w formie:
a)    zajęć teoretycznych trwających minimum 65 godzin,
b)    zajęć praktycznych w ruchu drogowym, podczas których osoba szkolona powinna odbyć minimum 16 godzin jazdy indywidualnej, oraz
c)    zajęć praktycznych z jazdy w warunkach specjalnych, podczas których osoba szkolona powinna odbyć minimum 4 godziny jazdy indywidualnej.

 

5. Szkolenie w ramach kwalifikacji wstępnej przyspieszonej trwa 140 godzin, które obejmuje:
1)    część podstawową - teoretyczną trwającą minimum 97 godzin;
2)    część specjalistyczną prowadzoną w formie:
a)    zajęć teoretycznych, trwających minimum 33 godziny,
b)    zajęć praktycznych w ruchu drogowym, podczas których osoba szkolona powinna odbyć minimum 8 godzin jazdy indywidualnej, oraz
c)    zajęć praktycznych z jazdy w warunkach specjalnych, podczas których osoba szkolona powinna odbyć minimum 2 godziny jazdy indywidualnej.

 

6. Testy kwalifikacyjne

Po zakończeniu kursu kwalifikacyjnego albo zajęć szkolnych kierownik ośrodka szkolenia albo dyrektor szkoły przesyła do właściwego wojewody albo dyrektora Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej wniosek o przeprowadzenie testu kwalifikacyjnego dla osób, które ukończyły szkolenie. Wyznaczany jest termin egzaminu, o którym informuje się odpowiednio ośrodek szkolenia albo szkołę. Testy kwalifikacyjne przeprowadzane są:
1) przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną, w przypadku zakończenia zajęć szkolnych dla uczniów,  w ramach zewnętrznego egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe,
2) w ośrodku szkolenia, po zakończeniu zajęć teoretycznych i praktycznych, przez trzyosobową komisję egzaminacyjną, zwaną dalej "komisją", powołaną przez wojewodę.

Test kwalifikacyjny przeprowadza się w formie pisemnej lub przy użyciu komputerowego urządzenia egzaminacyjnego. Test obejmuje:

  • test podstawowy składający się z 20 pytań z zakresu tematyki realizowanej dla części podstawowej kursu kwalifikacyjnego,
  • test specjalistyczny składający się z 10 pytań z zakresu tematyki związanej z odpowiednimi blokami tematycznymi C1, C1+E, C i C+E (dla samochodów ciężarowych) oraz D1, D1+E, D i D+E (dla autobusów).

Warunkiem zdania egzaminu jest udzielenie poprawnej odpowiedzi na co najmniej:

  • 16 pytań zawartych w części podstawowej;
  • 5 pytań zawartych w części specjalistycznej.

Pytanie testowe posiada wyłącznie jedną prawidłową odpowiedź, a test trwa 45 minut.

W przypadku pozytywnego wyniku egzaminu wojewoda lub upoważniony przez niego członek komisji albo dyrektor Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej, w terminie 7 dni od dnia przeprowadzenie testu wydaje świadectwo kwalifikacji zawodowej potwierdzające uzyskanie odpowiedniej kwalifikacji. Osoba, która nie zdała egzaminu, może przystępować do kolejnych testów kwalifikacyjnych organizowanych w tym samym ośrodku, w którym odbyła szkolenie albo przez tą samą Okręgową Komisją Egzaminacyjną. Po uzyskaniu świadectwa kwalifikacji zawodowej kierowca zobowiązany jest co 5 lat, licząc od dnia uzyskania świadectwa, ukończyć szkolenie okresowe odpowiednie do pojazdu, którym wykonuje przewóz drogowy.

 

UWAGA

  • Przed otrzymaniem świadectwa kwalifikacji zawodowej kierowca musi wykonać badania lekarskie i badania psychologiczne, a następnie udać się do swojego wydziału komunikacji aby dokonać wymiany prawa jazdy i uzyskać w nim wpis posiadanych uprawnień.
  • Kierowca, który uzyskał kwalifikację w zakresie określonego bloku programowego i zamierza wykonywać przewozy innymi pojazdami samochodowymi niż te, dla których wymagane jest prawo jazdy odpowiadające zakresowi uzyskanej kwalifikacji, obowiązany jest odbyć odpowiednią kwalifikację uzupełniającą lub kwalifikację uzupełniającą przyśpieszoną. Czyli: jeżeli kierowca ma kwalifikację na pojazdy ciężarowe i dodatkowo ma prawo jazdy na prowadzenie autobusów i chciałby wykonywać nimi przewozy drogowe to powinien uzyskać kwalifikację uzupełniającą w zakresie bloku programowego dla autobusów (tzw. blok D1, D1+E, D i D+E).

 

Uzyskanie kwalifikacji uzupełniającej  albo kwalifikacji uzupełniającej przyspieszonej

Warunkiem uzyskania kwalifikacji uzupełniającej albo kwalifikacji uzupełniającej przyspieszonej jest odbycie szkolenia oraz zdanie testu kwalifikacyjnego.

Szkolenie  w ramach kwalifikacji wstępnej uzupełniającej  trwa 70 godzin i obejmuje:

  • zajęcia teoretyczne trwające minimum 65 godzin oraz minimum 5 godzin zajęć praktycznych w ruchu drogowym

Szkolenie w ramach kwalifikacji wstępnej uzupełniającej przyspieszonej trwa 35 godzin i obejmuje:

  • zajęcia teoretyczne trwające minimum 33 godziny oraz minimum 2,5 godziny zajęć praktycznych w ruchu drogowym.

Szkolenie powinno dotyczyć bloku tematycznego, dla którego ma zostać uzyskana kwalifikacja. O tym, czy wymagana jest kwalifikacja uzupełniająca albo kwalifikacja uzupełniająca przyspieszona decyduje wiek kierowcy oraz rodzaju pojazdu, którego ona dotyczy. Test kwalifikacyjny obejmuje swym zakresem tylko część specjalistyczną w zakresie prawa jazdy odpowiedniej kategorii. Należy poprawnie odpowiedzieć na co najmniej 5 spośród 10 pytań. Test w zakresie kwalifikacji uzupełniającej albo kwalifikacji wstępnej przyspieszonej trwa 15 minut. Analogicznie jak w przypadku kwalifikacji wstępnej albo kwalifikacji wstępnej przyspieszonej,  po zdaniu egzaminu wydawane jest świadectwo kwalifikacji zawodowej (w terminie 7 dni od dnia przeprowadzenia testu). Jeżeli wynik testu jest negatywny to istnieje możliwość przystąpienia do niego ponownie.

 

Szkolenia okresowe dla kierowców

Kierowca obowiązany jest co pięć lat, począwszy od dnia uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej poświadczającego uzyskanie kwalifikacji, ukończyć szkolenie okresowe odpowiednie do pojazdu, którym wykonuje przewóz drogowy. Jeżeli zaprzestał on  wykonywania przewozu drogowego przez okres uniemożliwiający spełnienie obowiązku, to przed ponownym przystąpieniem do wykonywania przewozu obowiązany jest ukończyć szkolenie okresowe. Szkolenie trwa 35 godzin zajęć teoretycznych.

Do szkolenia okresowego może przystąpić osoba:

  • która na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej  przebywa co najmniej 185 dni w roku ze względu na więzi osobiste lub zawodowe, albo studiuje od co najmniej sześciu miesięcy i przedstawi zaświadczenie potwierdzające ten fakt;
  • wykonująca przewóz drogowy na rzecz podmiotu mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Kierowca może odbywać szkolenie okresowe w formie:

  • kursu okresowego;
  • cyklu zajęć rozłożonych w okresie pięciu lat, obejmującego program kursu okresowego.

Szkolenie okresowe jest prowadzone w ośrodku szkolenia w zakresie bloków programowych określonych odpowiednio do kategorii prawa jazdy:

  • C1, C1+E, C i C+E;
  • D1, D1+E, D i D+E.

Kierowca wykonujący przewóz drogowy różnymi pojazdami, dla których wymagane jest posiadanie prawa jazdy co najmniej dwóch kategorii, może ukończyć szkolenie okresowe z zakresu jednego bloku programowego. Czyli: jeżeli kierowca ma prawo jazdy kategorii C1 oraz C+E to nie musi odbywać odrębnych szkoleń okresowych. Dokumentem potwierdzającym  ukończenie szkolenia okresowego jest zaświadczenie potwierdzające odbycie szkolenia, w oparciu o które kierownik ośrodka szkolenia wydaje świadectwo kwalifikacji zawodowej.

UWAGA

 

 

Dokonanie wpisu do prawa jazdy

Kierowca wykonujący przewóz drogowy obowiązany jest uzyskać wpis do polskiego krajowego prawa jazdy, potwierdzający odbycie kwalifikacji wstępnej, kwalifikacji wstępnej przyspieszonej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej przyspieszonej albo szkolenia okresowego. W tym celu kierowca składa do starosty pisemny wniosek dołączając do niego:

  • świadectwo kwalifikacji zawodowej potwierdzające ukończenie kwalifikacji wstępnej, kwalifikacji wstępnej przyspieszonej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej przyspieszonej, szkolenia okresowego albo karty kwalifikacji kierowcy wydanej w państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym ( zgodnie z dyrektywą nr 2003/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie wstępnej kwalifikacji i okresowego szkolenia kierowców niektórych pojazdów drogowych do przewozu rzeczy lub osób, zmieniającą rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 oraz dyrektywę Rady 91/439/EWG i uchylającą dyrektywę Rady 76/914/EWG),
  • orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy,
  • orzeczenie psychologiczne stwierdzające brak przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy

Wpis jest dokonywany, w formie wymiany prawa jazdy, na okres 5 lat, liczony od dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej, przy czym termin ten nie może być dłuższy niż okres ważności orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego. Za dokonanie wpisu, czyli de facto wydanie prawa jazdy pobiera się opłatę w wysokości 100 złotych  oraz opłatę ewidencyjną w wysokości 0,50 złotego.

 

Kwestie szkoleń, kwalifikacji i świadectw kwalifikacji zawodowej reguluje rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 1 kwietnia 2010 r. w sprawie szkolenia kierowców wykonujących przewóz drogowy.

Czy ta strona była przydatna?

Twoja opinia przyczyni się do polepszenia tej strony.