Serwis informacyjno-usługowy dla przedsiębiorcy

Dzienny limit czasu pracy

Zasady ogólne limitu czasu pracy:

  • nie może przekraczać 8 godzin na dobę
  • 40 godzinny tydzień pracy, przeciętnie 5 dniowy
  • 4 miesięczny okres rozliczeniowy

Z uzasadnionych powodów np. technicznych, organizacyjnych, czas pracy może być wydłużony, a okres rozliczeniowy nawet do 12 miesięcy.

System równoważnego czasu pracy

Ze względu na rodzaj i charakter pracy oraz organizację firmy można przedłużyć dobowy wymiar czasu pracy:

  • do 12 godzin
  • 1 miesięczny okres rozliczeniowy 

W zamian za to pracownik musi mieć:

  • krótszy dobowy wymiar czasu pracy w innych dniach

lub

  • dzień lub dni wolne od pracy

W szczególnie uzasadnionych przypadkach okres rozliczeniowy może być przedłużony do 3 miesięcy.

Przy pracach uzależnionych od pory roku lub warunków atmosferycznych okres rozliczeniowy może być przedłużony do 4 miesięcy.

Przy pracach polegających na dozorze urządzeń lub związanych z częściowym pozostawaniem w pogotowiu do pracy, może być stosowany system równoważnego czasu pracy, w którym jest dopuszczalne przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej jednak niż do 16 godzin, w okresie rozliczeniowym nie przekraczającym 1 miesiąca. W systemie czasu pracy, o którym mowa powyżej, pracownikowi przysługuje, bezpośrednio po każdym okresie wykonywania pracy w przedłużonym dobowym wymiarze czasu pracy, odpoczynek przez czas odpowiadający co najmniej liczbie przepracowanych godzin.

Do pracowników zatrudnionych przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób, a także pracowników zakładowych straży pożarnych i zakładowych służb ratowniczych może być stosowany system równoważnego czasu pracy, w którym jest dopuszczalne przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy do 24 godzin, w okresie rozliczeniowym nie przekraczającym 1 miesiąca. Pracownik w tym systemie, bezpośrednio po każdym okresie wykonywania pracy w przedłużonym dobowym wymiarze czasu pracy, zachowuje prawo do odpoczynku przez czas odpowiadający co najmniej liczbie przepracowanych godzin, niezależnie od odpoczynku tygodniowego.

Praca w ruchu ciągłym

Przy pracach, które ze względu na technologię produkcji nie mogą być wstrzymane (praca w ruchu ciągłym), może być stosowany system czasu pracy, w którym jest dopuszczalne przedłużenie czasu pracy do 43 godzin przeciętnie na tydzień w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 tygodni, a jednego dnia w niektórych tygodniach w tym okresie dobowy wymiar czasu pracy może być przedłużony do 12 godzin. Za każdą godzinę pracy powyżej 8 godzin na dobę w dniu wykonywania pracy w przedłużonym wymiarze czasu pracy pracownikowi przysługuje dodatek do wynagrodzenia. Powyższe zasady stosuje się także w przypadku, gdy praca nie może być wstrzymana ze względu na konieczność ciągłego zaspokajania potrzeb ludności.

System skróconego tygodnia pracy

Pracodawca może skrócić tydzień pracy pracownikowi przy spełnieniu warunków:

  • pisemny wniosek pracownika
  • do 5 godzin dziennie
  • równoczesne wydłużenie dziennego wymiaru pracy maksymalnie do 12 godzin (w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca)

System pracy weekendowej

Pracodawca może zmienić tydzień pracy na pracę wyłącznie w piątki, soboty, niedziele i święta przy spełnieniu warunków:

  • pisemny wniosek pracownika
  • dobowy wymiar pracy przedłużony maksymalnie do 12 miesięcy
  • 1 miesięczny okres rozliczeniowy

Na podstawie pisemnego wniosku pracownika może być do niego stosowany system czasu pracy, w którym praca jest świadczona wyłącznie w piątki, soboty, niedziele i święta oraz dopuszcza się przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej jednak niż do 12 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 1 miesiąca.  

System przerywanego czasu pracy

Jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją, może być stosowany system przerywanego czasu pracy według z góry ustalonego rozkładu przewidującego nie więcej niż jedną przerwę w pracy w ciągu doby, trwającą nie dłużej niż 5 godzin. Przerwy nie wlicza się do czasu pracy, jednakże za czas tej przerwy pracownikowi przysługuje prawo do wynagrodzenia w wysokości połowy wynagrodzenia należnego za czas przestoju. Systemu przerywanego czasu pracy nie stosuje się do pracownika objętego systemem równoważnego czasu pracy, pracą w ruchu ciągłym, systemem skróconego tygodnia pracy oraz systemem pracy w weekendy.

System przerywanego czasu pracy wprowadza się w układzie zbiorowym pracy lub w porozumieniu z zakładową organizacją związkową, a jeżeli u danego pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa – w porozumieniu z przedstawicielami pracowników wyłonionymi w trybie przyjętym u tego pracodawcy.

U pracodawcy będącego osobą fizyczną, prowadzącego działalność w zakresie rolnictwa i hodowli, u którego nie działa zakładowa organizacja związkowa, system przerywanego czasu pracy może być stosowany na podstawie umowy o pracę. Pracownikowi przysługuje wynagrodzenie za czas przerwy, jeżeli wynika to z umowy o pracę.

Jeżeli nie jest możliwe uzgodnienie treści porozumienia, ze wszystkimi zakładowymi organizacjami związkowymi, pracodawca uzgadnia treść porozumienia z organizacjami związkowymi reprezentatywnymi u danego pracodawcy.

System zadaniowego czasu pracy

W przypadkach uzasadnionych rodzajem pracy lub jej organizacją albo miejscem wykonywania pracy może być stosowany system zadaniowego czasu pracy. Pracodawca, po porozumieniu z pracownikiem, ustala czas niezbędny do wykonania powierzonych zadań, uwzględniając zasady wymiaru czasu pracy.

Przerwa niewliczana do czasu pracy

Pracodawca może wprowadzić jedną przerwę w pracy niewliczaną do czasu pracy, w wymiarze nieprzekraczającym 60 minut, przeznaczoną na spożycie posiłku lub załatwienie spraw osobistych. Przerwę tę wprowadza się w układzie zbiorowym pracy lub regulaminie pracy albo w umowie o pracę, jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu prac.

Czas pracy osób niepełnosprawnych

Czas pracy osoby zaliczonej do lekkiego stopnia niepełnosprawności nie może przekraczać 8 godzin na dobę i 40 godzin tygodniowo. Czas pracy osoby niepełnosprawnej zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności nie może przekraczać 7 godzin na dobę i 35 godzin tygodniowo.

Osoba niepełnosprawna, niezależnie od stopnia, nie może być zatrudniona w porze nocnej i w godzinach nadliczbowych.
Ograniczeń czasu pracy nie stosuje się:

  • do osób zatrudnionych przy pilnowaniu oraz
  • gdy - na wniosek osoby zatrudnionej - lekarz przeprowadzający badania profilaktyczne pracowników lub w razie jego braku lekarz sprawujący opiekę nad tą osobą wyrazi na to zgodę (koszty tych badań ponosi pracodawca)

Czy ta strona była przydatna?