Serwis informacyjno-usługowy dla przedsiębiorcy

Świadectwa pochodzenia towaru

Świadectwo pochodzenia towaru (certificate of origin) jest swego rodzaju paszportem, czy też obywatelstwem towaru. Dokument ten ma na celu potwierdzenie pochodzenia eksportowanego towaru i jest wymagany przez administrację celną kraju importera. Dlaczego jest taki ważny? Z wielu powodów. Umożliwia m.in. stosowanie preferencji celnych w przypadku krajów, które mają podpisane stosowne umowy (do tych krajów wystawia się tzw. świadectwa preferencyjne).

Będąc warunkiem dopuszczenia towaru do obrotu rynkowego świadectwa są dokumentami często wymaganymi w kontraktach oraz np. przy stosowaniu mechanizmów zabezpieczających transakcje w handlu międzynarodowym, takich jak m.in. akredytywy czy inkasa.

Świadectwo pochodzenia wystawia się albo na określony towar albo na partię towaru obejmującą różne towary będące przedmiotem eksportu. Jeżeli wysyłka jest realizowana przy wykorzystaniu różnych środków transportu, świadectwo pochodzenia powinno być wystawione na każdą partię towaru oddzielnie.

Rodzaje świadectw pochodzenia

Świadectwa pochodzenia dzielą się na świadectwa preferencyjne i świadectwa niepreferencyjne.

Świadectwa preferencyjne wystawiane są przez organy administracji celnej do tych krajów, które posiadają podpisane umowy na stosowanie preferencji. W sprawie uzyskania tych dokumentów powinieneś kontaktować się bezpośrednio z urzędami celnymi. Wystawianie niepreferencyjnych świadectw pochodzenia na świecie leży w gestii instytucji samorządu gospodarczego, które posiadają odpowiednie kompetencje oraz rozwiniętą sieć współpracy z podobnymi instytucjami na świecie.  

W Polsce uprawnienia do określania pochodzenia i wystawiania uniwersalnych świadectw pochodzenia posiada administracja celna oraz Krajowa Izba Gospodarcza.
 

Różne świadectwa pochodzenia dla tej samej wysyłki

Przedsiębiorcy prowadzący działalność eksportową muszą liczyć się z wymogami importerów odnośnie dokumentowania okoliczności dotyczących kwestii handlowych, w tym pochodzenia towarów. Pochodzenie wywożonych towarów potwierdzają przede wszystkim świadectwa pochodzenia. Z uwagi na wykorzystanie tych dokumentów (świadectw pochodzenia) można w obrocie międzynarodowym spotkać m.in. świadectwa preferencyjne i świadectwa potwierdzające niepreferencyjne pochodzenie.

Ponieważ świadectwa preferencyjne i świadectwa potwierdzające niepreferencyjne pochodzenie wystawiane są w oparciu o różne regulacje prawne i są wykorzystywane do różnych celów, nie ma przeciwwskazań do wystawiania dla tej samej partii eksportowanego towaru zarówno świadectwa preferencyjnego, jak i preferencyjnego.

O ile wystawienie dwóch preferencyjnych dowodów pochodzenia dla tej samej przesyłki nie powinno mieć miejsca (poza przypadkami przewidzianymi przez odpowiednie przepisy), o tyle równoległe wystawienie świadectwa niepreferencyjnego i preferencyjnego jest dopuszczalne. 

Należy jednak pamiętać, że nie ma możliwości uzyskania dwóch oryginałów tego samego rodzaju świadectwa, stąd też zalecane jest unikanie takich warunków przy negocjowaniu warunków wymiany handlowej oraz niezbędnych dokumentów eksportowych.

Uzyskanie niepreferencyjnego świadectwa pochodzenia

Eksportując swoje towary możesz napotkać na konieczność uzyskania i przekazania świadectwa pochodzenia swojemu zagranicznemu kontrahentowi. Obowiązek ten może wynikać z różnych dokumentów - akredytywy, kontraktu czy też korespondencji. W tych dokumentach powinny też znaleźć się informacje dotyczące rodzaju świadectwa, liczby wymaganych kopii oraz konieczności ich uwierzytelnienia np. przez ambasadę kraju importera w Polsce (w takim przypadku należy uzyskać informację odnośnie możliwości potwierdzenia świadectwa przez tą ambasadę. Zwykle jest tak, że wskazana ambasada wymaga wcześniejszej legalizacji świadectwa w Krajowej Izbie Gospodarczej i/lub Ministerstwie Spraw Zagranicznych)

Krok pierwszy – uwierzytelnienie firmy

Pierwszym krokiem w celu uzyskania świadectwa pochodzenia w Krajowej Izbie Gospodarczej jest uwierzytelnienie firmy oraz reprezentujących je osób (reprezentacja, ewentualnie pełnomocnicy). W tym celu należy dostarczyć i okazać dokumenty rejestracyjne firmy, pełnomocnictwa oraz potwierdzone wzory podpisów.

  • Proces uwierzytelnienia w KIG jest bezpłatny.
  • Proces ten jest ważny do czasu ewentualnych zmian dotyczących firmy i jej reprezentacji. W przypadku zmian złożone dokumenty firmy należy uaktualnić.

Krok drugi – wniosek o wystawienie świadectwa pochodzenia

Kolejnym krokiem jest  przygotowanie i złożenie wniosku o wystawienie świadectwa pochodzenia oraz wypełnionych druków świadectwa (oryginał i kopia).

Pamiętaj! We wniosku należy precyzyjnie opisać (w zależności od tego czy firma jest eksporterem, czy producentem i eksporterem):

  • eksportowany towar z podaniem kodu taryfy celnej oraz jego pochodzeniem
  • proces produkcji/obróbki
  • pochodzenie surowców użytych do produkcji towaru eksportowanego wraz z ich kodami
  • przedłożone do wniosku załączniki potwierdzające zamiar eksportu (np. faktura eksportowa) oraz pochodzenie towaru (m.in. świadectwa i oświadczenia o pochodzeniu, kalkulacje, faktury zakupu)
  • dane do zamieszczenia na świadectwie pochodzenia

Dodatkowo powinieneś zamieścić oświadczenia o poprawności zawartych we wniosku i świadectwie danych, okresie przechowywania dokumentów i o tym, że nie wnioskowałeś o wydanie świadectwa w urzędzie celnym.

Świadectwo pochodzenia jest wystawiane przez Krajową Izbę Gospodarczą zaraz po przedstawieniu poprawnie przygotowanej przez eksportera dokumentacji.

Dla każdej partii towaru wystawiany jest jeden oryginał świadectwa. Na wniosek eksportera mogą być wydane również kopie tego dokumentu.

Świadectwo pochodzenia możesz uzyskać na etapie organizacji eksportu, ale również po dokonaniu wywozu. W tej sytuacji, oprócz wymaganych dokumentów, do wniosku o wydanie świadectwa pochodzenia należy dołączyć komunikat IE599 potwierdzający dokonanie wywozu towaru.

Pamiętaj

  • W uzasadnionych przypadkach np. kradzieży, utraty lub zniszczenia oryginalnego świadectwa pochodzenia, dopuszczalne jest wystawienie duplikatu świadectwa pochodzenia. Wystawia się jeden duplikat danego dokumentu pochodzenia.
  • Świadectwo pochodzenia wymagane jest  z zasady dla potrzeb eksportu (czyli sprzedaży poza UE), ale w uzasadnionych przypadkach świadectwo takie może być również wystawione dla potrzeb wewnątrzwspólnotowych.
  • Szczegółowe informacje dotyczące tego etapu są przedstawione w zakładce Wnioskowanie na stronie www.swiadectwapochodzenia.kig.pl

Czy ta strona była przydatna?