Przed rozpoczęciem Przed rozpoczęciem
Zakładam firmę Zakładam firmę
Rozliczam podatki Rozliczam podatki
Ubezpieczam się Ubezpieczam się
Prowadzę firmę Prowadzę firmę
Zamykam firmę Zamykam firmę

Zwolnienie chorobowe i prawo do zasiłku chorobowego. Świadczenie rehabilitacyjne

Zwolnienie chorobowe i prawo do zasiłku chorobowego

W polskim systemie świadczeń z tytułu niezdolności do pracy z powodu choroby występują dwa rodzaje świadczeń:

  • wynagrodzenie za czas choroby (wynagrodzenie chorobowe) określone w art. 92 Kodeksu pracy;
  • ubezpieczenie chorobowe w ramach systemu ubezpieczeń społecznych.

Krąg osób uprawnionych do każdego z wyżej wymienionego świadczenia jest różny.

Prawo do wynagrodzenia chorobowego posiadają wyłącznie:

  • pracownicy,
  • osoby wykonujące pracę nakładczą,
  • osoby odbywające służbę wojskową.

Do otrzymania zasiłku chorobowego są uprawnione osoby objęte ubezpieczeniem w razie choroby i macierzyństwa (ubezpieczeniem chorobowym), określone w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych.

Zgodnie z przepisami wskazanej ustawy (art. 11), ubezpieczeniu chorobowemu podlegają obowiązkowo:

  • pracownicy,
  • członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych,
  • osoby odbywające służbę zastępczą.
  • Ustawa wprowadza dobrowolne ubezpieczenie chorobowe dla następujących grup osób:
  • osoby wykonujące pracę nakładczą,
  • osoby wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecania oraz osoby z nimi współpracujące,
  • osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą oraz osoby z nimi współpracujące,
  • osoby wykonujące odpłatnie pracę, na podstawie skierowania do pracy, w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania,
  • duchowni.

Wynagrodzenie chorobowe

Zgodnie z art. 92 § 1 Kodeksu pracy pracownik, który jest czasowo niezdolny do pracy z powodu choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną – trwającej łącznie do 33 dni w ciągu roku kalendarzowego, a w przypadku pracownika, który ukończył 50. rok życia – trwającej łącznie do 14 dni w ciągu roku kalendarzowego, zachowuje prawo do 80% wynagrodzenia (tzw. wynagrodzenie chorobowe). Obowiązujące u danego pracodawcy przepisy wewnętrzne prawa pracy mogą przewidywać wyższe wynagrodzenie z tego tytułu.

Prawo do 100% wynagrodzenia zachowuje pracownik, jeśli we wskazanym wyżej okresie jest czasowo niezdolny do pracy z powodu wypadku w drodze do pracy lub z pracy albo choroby przypadającej w czasie ciąży.

Na równi z niezdolnością do pracy z powodu choroby traktowana jest ponadto niemożność wykonywania pracy na skutek poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek tkanek i narządów. Również w tym przypadku pracownik zachowuje prawo do 100% wynagrodzenia (art. 92 § 1, pkt 3 Kodeksu pracy).

Wynagrodzenie za okres niezdolności do pracy z przyczyn wymienionych powyżej, zgodnie z art. 92 § 2 Kodeksu pracy oblicza się według zasad obowiązujących przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego i nie ulega ono obniżeniu w przypadku ograniczenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego, natomiast nie przysługuje w przypadkach, w których pracownik nie ma prawa do zasiłku chorobowego (art. 92 § 3, pkt 1 i 2 Kodeksu pracy).

Wynagrodzenie za czas choroby należne pracownikowi nie podlega rozliczeniu w ciężar składek na ubezpieczenie społeczne – jest  to koszt pracodawcy.

Zasady obliczania podstawy wymiaru zasiłku chorobowego, do których, jak wspomniano powyżej, stosuje się również zasady obliczania wynagrodzenia za okres niezdolności do pracy (choroby) określone są w ustawie o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (dalej: ustawa o świadczeniach).

Przy ustalaniu prawa do wynagrodzenia za okres niezdolności do pracy z przyczyn choroby istotne jest zawarte w art. 92 § 3, pkt 2 Kodeksu pracy ograniczenie osób uprawnionych – jedynie do tych pracowników, którzy mają prawa do zasiłku chorobowego.

Kiedy wynagrodzenie za okres choroby nie jest należne

W związku z tym wynagrodzenie za okres choroby nie jest należne w przypadkach określonych w art. 4, 12 i 14 – 17 ustawy o świadczeniach, tj.:

  • niezdolność do pracy z powodu choroby powstała przed upływem 30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia, a więc gdy niezdolność ta przypada na tzw. okres wyczekiwania (art. 4 ust. 1 tej ustawy);
  • niezdolność do pracy przypada w czasie przebywania przez pracownika na urlopie bezpłatnym lub urlopie wychowawczym (art. 12 ust. 2, pkt 1 – 2);
  • niezdolność do pracy przypada w czasie tymczasowego aresztowania pracownika lub odbywania przez niego kary pozbawienia wolności (art. 12 ust. 2 pkt 3);
  • pracownikowi odsuniętemu od pracy z przyczyn z powodu podejrzenia o nosicielstwo zarazków choroby zakaźnej, który nie podjął proponowanej mu przez pracodawcę innej pracy niezabronionej takim osobom, odpowiadającej jego kwalifikacjom zawodowym lub którą może wykonywać po uprzednim przeszkoleniu (art. 14);
  • niezdolność do pracy została spowodowana w wyniku umyślnego przestępstwa lub wykroczenia popełnionego przez pracownika, co jednakże stwierdzić musi prawomocne orzeczenie sądu (art. 15),
  • gdy pracownik w okresie orzeczonej niezdolności do pracy wykonuje pracę zarobkową lub wykorzystuje zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia, z zastrzeżeniem iż okoliczność ta musi być ustalona w trybie określonym w art. 68, tj. w wyniku kontroli przeprowadzonej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz płatników składek – pracodawców (art. 17).

Tzw. okres wyczekiwania

W związku z treścią art. 92 § 3 pkt 2 Kodeksu pracy, na prawo do otrzymania wynagrodzenia za okres niezdolności do pracy ma również wpływ tzw. okres wyczekiwania, tj. okres podlegania pracownika ubezpieczeniu chorobowemu. Okres ten jest wskazany w art. 4 ust. 1 ustawy o świadczeniach i wynosi:

  • przy dobrowolnym ubezpieczeniu – po upływie 90. dni trwania (bez przerwy) ubezpieczenia chorobowego,
  • przy obowiązkowym ubezpieczeniu – po upływie 30. dni trwania (bez przerwy) ubezpieczenia chorobowego,

przy czym do okresów ubezpieczenia wymienionych powyżej wlicza się poprzednie okresy ubezpieczenia chorobowego, jeżeli przerwa między nimi nie przekroczyła 30 dni lub była spowodowana urlopem wychowawczym, urlopem bezpłatnym lub odbywaniem czynne służby wojskowej przez żołnierza niezawodowego.

Wynagrodzenie chorobowe należne od pierwszego dnia ubezpieczenia

Od pierwszego dnia ubezpieczenia chorobowego wynagrodzenie chorobowe przysługuje zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy o świadczeniach:

  • pracownikom posiadający wcześniejszy 10. letni staż pracy – bez okresu wyczekiwania,
  • absolwentom szkół, którzy zostali objęci ubezpieczeniem chorobowym w ciągu 90. dni od dnia ukończenia szkoły lub uzyskania dyplomu ukończenia studiów wyższych (termin 90. dni w przypadku absolwentów szkół należy liczyć od daty podanej w świadectwie, a w przypadku absolwentów szkół wyższych od dnia złożenia egzaminu dyplomowego) – bez okresu wyczekiwania,
  • pracownikom, którzy będąc posłami i senatorami, przystąpili do ubezpieczenia chorobowego w ciągu 90. dni od ukończenia kadencji – bez okresu wyczekiwania,
  • pracownikom, których niezdolność do pracy spowodowana została wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy – bez okresu wyczekiwania.

Reasumując, w przypadku, choroby pracownika, który nie posiada wskazanego wyżej okresu wyczekiwania, nie otrzyma on wynagrodzenia za okres choroby.

Okres choroby pracodawca powinien zakwalifikować, jako nieobecność usprawiedliwioną bezpłatną.

W innym przypadku, jeśli nie zajdą przesłanki opisane w art. 4, 12 oraz 14 – 17 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, wynagrodzenie za okres choroby powinno być wypłacone na podstawie dostarczonego przez pracownika zwolnienia lekarskiego na druku ZUS ZLA.

Zawiadomienie pracodawcy o niezdolności do pracy

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 15 maja 1996 r. w sprawie nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy zawiadomienie o niezdolności do pracy powinno dotrzeć do pracodawcy niezwłocznie, nie później niż w drugim dniu nieobecności (w formie dowolnej, np. mailowo, telefonicznie), zaś zwolnienie lekarskie powinno zostać dostarczone do pracodawcy w ciągu 7. dni od daty jego wystawienia (nie wlicza się dnia, w którym pracownik otrzymał zwolnienie lekarskie). Zwolenienie może być dostarczone w wersji elektronicznej. Dowiedz się więcen na temat e-zwolnień.

W przypadku wysyłki zwolnienia lekarskiego drogą pocztową decyduje data stempla pocztowego. W przypadku uchybienia tych terminów, gdy pracownik otrzymuje wynagrodzenie chorobowe, nie grozi mu zmniejszenie tego wynagrodzenia; jedynie grozi mu jednak sankcja przewidziana w Kodeksie pracy, jak np. upomnienie czy nagana udzielona przez pracodawcę.

Zachowanie pracownika podczas przebywania na zwolnieniu

Pracownik w okresie zwolnienia lekarskiego pod rygorem określonym w art. 17 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (rygor utraty świadczenia), jest zobowiązany do wykorzystania zwolnienia lekarskiego zgodnie z jego celem i w okresie orzeczonej niezdolności do pracy musi powstrzymać się od wykonywania pracy zarobkowej lub wykorzystywać zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia, np. wykorzystać zwolnienie lekarskie z pracy na wyjazd turystyczny, itp.

Wskazana ustawa (art. 68) daje przedsiębiorcy, jako płatnikowi składek oraz Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych prawo do kontroli przestrzegania wykorzystywania zwolnień lekarskich przez pracowników.

Choroba powyżej 14 albo 33 dni – wypłata zasiłku chorobowego

W przypadku, gdy okres orzeczonej niezdolności do pracy trwa łącznie w ciągu roku kalendarzowego dłużej niż 33 dni, a w przypadku pracownika, który ukończył 50. rok życia – trwa łącznie dłużej niż 14. dni w ciągu roku kalendarzowego, wówczas pracownikowi, zgodnie z art. 92 § 4 Kodeksu pracy, przysługuje zasiłek chorobowy.

Zasiłek ten przysługuje również innych osobom podlegających ubezpieczeniu zdrowotnemu obowiązkowemu lub dobrowolnemu (np. osobom wykonujących pozarolniczą działalność gospodarczą).

O ile wynagrodzenie chorobowe jest wypłacane ze środków własnych pracodawcy, to zasiłek chorobowy jest wypłacany ze środków zgromadzonych przez właściwy oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ze składek na ubezpieczenie chorobowe płaconych przez pracodawcę. Dlatego też podstawa wymiaru tego zasiłku jest liczona jedynie od tych składników wynagrodzenia, od których pracodawca naliczył i odprowadził składki na ubezpieczenie chorobowe i wypadkowe.

Zasady przyznawania i wypłaty zasiłków chorobowych regulują przepisy ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (zwana dalej ustawą)

Wypłaty zasiłków chorobowych z tytułu niezdolności do pracy obejmują:

  • osoby objęte ubezpieczeniem chorobowym z tytułu zatrudnienia lub innej działalności, których podjęcie rodzi obowiązek ubezpieczenia chorobowego lub uprawnienie do objęcia tym ubezpieczeniem na zasadach dobrowolności w rozumieniu przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych,
  • osoby posiadające odpowiedni okres podlegania ubezpieczeniu chorobowemu, określony w art. 4 ust. 1 ustawy  o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (z wyjątkiem przypadków określonych w art. 4 ust. 3 w których prawo do zasiłku chorobowego obowiązuje od pierwszego dnia trwania ubezpieczenia) i wynoszący:
    • przy dobrowolnym ubezpieczeniu – po upływie 90 dni trwania (bez przerwy) ubezpieczenia chorobowego,
    • przy obowiązkowym ubezpieczeniu – po upływie 30 dni trwania (bez przerwy) ubezpieczenia chorobowego,

(do okresów ubezpieczenia wymienionych powyżej wlicza się poprzednie okresy ubezpieczenia chorobowego, jeżeli przerwa między nimi nie przekroczyła 30. dni lub była spowodowana urlopem wychowawczym, urlopem bezpłatnym lub odbywaniem czynne służby wojskowej przez żołnierza niezawodowego)

  • osoby, nie polegające wyłączeniu do otrzymania tego świadczenia w przypadkach określonych w art. 4, art. 12 oraz art. 14-17 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, co szczegółowo opisano powyżej w części dotyczącej wynagrodzenia chorobowego.

Zasiłek chorobowy

Ustalanie podstawy wymiaru zasiłku

Wysokość zasiłku chorobowego identycznie jak w przypadku wynagrodzenia chorobowego wynosi (art. 11 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach):

  • 80% wynagrodzenia lub przychodu stanowiącego podstawę wymiaru zasiłku,
  • za okres pobytu w szpitalu 70% podstawy wymiaru,
  • z powodu choroby spowodowanej wypadkiem przy pracy, w drodze do pracy lub z pracy 100% podstawy wymiaru,
  • w czasie ciąży wynosi 100% podstawy wymiaru,
  • z powodu choroby zawodowej 100% podstawy wymiaru,
  • jeżeli niezdolność do pracy powstała wskutek poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów albo zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów wynosi 100% podstawy wymiaru,

Podstawą wymiaru zasiłku dla pracowników (art. 36 i następne ustawy o świadczeniach) jest przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 12. miesięcy kalendarzowych poprzedzających powstanie niezdolności do pracy lub z faktycznego okresu zatrudnienia za pełne kalendarzowe miesiące, jeśli niezdolność do pracy powstała przed upływem tego okresu. Wynagrodzenie pomniejsza się o potrącone przez pracodawcę składki na ubezpieczenia społeczne.

Dla ubezpieczonych niebędącymi pracownikami, podstawą zasiłku jest przeciętny miesięczny przychód, od którego opłacana jest składka na ubezpieczenie chorobowe lub wypadkowe, za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających powstanie niezdolności do pracy. Jeżeli niezdolność do pracy powstała przed upływem tego okresu, za pełne kalendarzowe miesiące ubezpieczenia, po odliczeniu kwoty odpowiadającej 13,71% podstawy wymiaru składek na to ubezpieczenie chorobowe.

Zasiłek chorobowy przysługuje za każdy dzień niezdolności do  pracy, nie wyłączając dni wolnych od pracy (art. 11 ust. 3 ustawy o świadczeniach).

Jeżeli podstawę wymiaru zasiłku ustala się z okresu, w którym pracownik nie osiągnął pełnego wynagrodzenia z przyczyn usprawiedliwionych:

  • wyłącza się wynagrodzenie za miesiące, w których pracownik przepracował mniej niż połowę obowiązującego go w tym miesiącu czasu pracy,
  • przyjmuje się (po uzupełnieniu) wynagrodzenie za miesiące, w których pracownik przepracował, co najmniej połowę obowiązującego go w tym miesiącu czasu pracy.

Jeżeli w każdym z miesięcy pracownik przepracował mniej niż połowę obowiązującego go czasu pracy z usprawiedliwionych przyczyn, ustalając podstawę wymiaru zasiłku uwzględnia się wynagrodzenie za wszystkie miesiące, uzupełnione do pełnej wysokości.

Kwartalne składniki wynagrodzenia uwzględniane są w podstawie wymiaru zasiłku w wysokości 1/12 kwot wypłaconych pracownikowi za cztery kwartały kalendarzowe poprzedzające miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy.

Składniki za okresy roczne, uwzględnia się w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego w wysokości stanowiącej 1/12 kwoty wypłaconej pracownikowi za rok kalendarzowy poprzedzający miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy.

W przypadku zmiany wymiaru czasu pracy pracownika /zmiany umowy o pracę lub innego aktu nawiązującego stosunek pracy, podstawę wymiaru zasiłku stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie ustalone dla nowego wymiaru czasu pracy, jeżeli zmiana ta miała miejsce w okresie 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających powstanie niezdolności do pracy lub w miesiącu, w którym powstała niezdolność do pracy.

Istotne jest, że w wymiarze podstawy zasiłku są uwzględniane tylko te składniki, które stanowiły podstawę odprowadzanych składek na ubezpieczenie chorobowe lub wypadkowe. Jeśli od któregoś ze składników, które były wypłacone w pensji nie odprowadzano składek nie może być on dodany do podstawy, od której liczony jest zasiłek.

Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego ustala się z uwzględnieniem wynagrodzenia uzyskanego u płatnika składek w okresie nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego, w trakcie którego powstała niezdolność do pracy. Nie ma znaczenia przy ustalaniu, kiedy fizycznie wynagrodzenie zostało wypłacone pracownikowi – co oznacza w praktyce, że uwzględniane jest wynagrodzenie za dany miesiąc wypłacone w kolejnym miesiącu (np. za styczeń wynagrodzenie wypłacone w lutym).

Za jeden dzień niezdolności do pracy podstawę wymiaru zasiłku chorobowego stanowi jedna trzydziesta część wynagrodzenia stanowiącego podstawę wymiaru zasiłku.

Przy  ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego nie uwzględnia się składników wynagrodzenia, do których pracownik zachowuje prawo w okresie pobierania tego zasiłku zgodnie z postanowieniami układów zbiorowych pracy lub przepisami o wynagradzaniu, jeżeli są one wypłacane za okres pobierania tego zasiłku. Nie uwzględnia się także składników wynagrodzenia przysługujących tylko do określonego terminu przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego należnego za okres po tym terminie.

Przykładowe wyliczenie

Pracownik jest zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy (1 etat) od 12 stycznia 2015 r. Wynagrodzenie miesięczne pracownika określone w umowie o pracę wynosi  2.500 zł i jest wypłacane do 29. miesiąca. W skutek choroby w  dniach 1- 12 luty 2016 r. (łącznie 10 dni) wystąpiła niezdolność pracownika do pracy.

Obliczamy podstawę wymiaru zasiłku chorobowego:  2.500 zł – (2.500 zł × 13,71%) = 2157,25 zł

Obliczamy kwotę przysługującą  za jeden dzień choroby pracownika: 2157,25 zł  x 80 % :30 = 57.52 zł

Obliczamy wysokość wynagrodzenia za okres choroby 1- 12 luty 2016 r. (łącznie 10 dni):

57.52 zł x 10 dni = 575,20 zł

Dokumenty niezbędne do otrzymania zasiłku, obowiązki płatnika

Identycznie, jak w przypadku wynagrodzenia chorobowego, dokumentem poświadczającym niezdolność pracownika/osoby ubezpieczonej do pracy jest zwolnienie lekarskie na druku ZUS ZLA, przy czym jeśli zwolnienie lekarskie jest dostarczone przez pracownika do pracodawcy w okresie dłuższym niż 7 dni od daty jego wystawienia, zasiłek ulega obniżeniu o 25%, począwszy od 8. dnia orzeczonej niezdolności do pracy do dnia dostarczenia zwolnienia lekarskiego (art. 62 ust. 3 ustawy o świadczeniach).

Jeżeli zasiłek wypłacany jest przez ZUS, oprócz zwolnienia lekarskiego niezbędne jest zaświadczenie płatnika składek wystawione na druku ZUS Z-3 - w przypadku pracowników albo ZUS Z-3a - w przypadku pozostałych ubezpieczonych.

Ustalanie prawa do zasiłków chorobowych i ich wysokość oraz ich wypłat dokonują płatnicy składek na ubezpieczenie chorobowe (pracodawcy), którzy zgłaszają do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 ubezpieczonych oraz oddziały ZUS w innych przypadkach, w tym w przypadku ubezpieczonych prowadzących pozarolniczą działalność i osobom z nimi współpracujących (art. 61 ust. 1 ustawy).

Maksymalny okres niezdolności do pracy uprawniający do otrzymania zasiłku chorobowego wynosi 182 dni, a jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana gruźlicą lub występuje w trakcie ciąży – nie dłużej niż przez 270 dni (art. 8 ustawy).

Świadczenie rehabilitacyjne

Jeżeli choroba lub inna przyczyna niezdolności do pracy trwa dłużej niż wymienione wyżej okresy zasiłkowe, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy, wówczas ubezpieczonemu przysługuje świadczenie rehabilitacyjne (art. 18 ustawy o świadczeniach).

Świadczenie to przysługuje przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy. O przyznaniu tego świadczenia decyduje lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Świadczenie rehabilitacyjne wynosi 90% podstawy wymiaru zasiłku chorobowego za okres pierwszych trzech miesięcy, 75% tej podstawy za pozostały okres, a jeżeli niezdolność do pracy przypada w okresie ciąży – 100% tej podstawy (art. 19 ust. 1 ustawy o świadczeniach).

Świadczenie rehabilitacyjne nie przysługuje osobie uprawnionej do:

  • emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy,
  • zasiłku dla bezrobotnych,
  • zasiłku przedemerytalnego,
  • świadczenia przedemerytalnego,
  • nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego oraz
  • urlopu dla poratowania zdrowia, udzielonego na podstawie odrębnych przepisów, np. nauczycielom (art. 18 ust. 7 ustawy o świadczeniach).

Świadczenie rehabilitacyjne nie przysługuje również (analogicznie jak w przypadku zasiłku chorobowego) w przypadkach określonych w art. 12, 13 ust. 1 (zob. art. 22 ustawy o świadczeniach):

  • za okresy niezdolności do pracy, w których ubezpieczony na podstawie przepisów o wynagradzaniu zachowuje prawo do wynagrodzenia,
  • za okresy niezdolności do pracy przypadającej w czasie urlopu bezpłatnego, urlopu wychowawczego, tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności, z wyjątkiem sytuacji, w których prawo do zasiłku wynika z ubezpieczenia chorobowego osób wykonujących odpłatnie pracę na podstawie skierowania do pracy w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania. Świadczenie rehabilitacyjne nie przysługuje również w przypadku określonym w art. 13 ust. 1 ustawy o świadczeniach, tj. za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli po ustaniu ubezpieczenia osoba:
    • kontynuuje działalność zarobkową lub podjęła działalność zarobkową stanowiącą tytuł do objęcia ubezpieczeniem chorobowym albo zapewniającą prawo do świadczeń za okres choroby,
    • nie nabyła prawa do zasiłku w czasie ubezpieczenia z powodu nie przepracowania wymaganego okresu wyczekiwania,
    • jest uprawniona do zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego,
    • podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu rolników określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników.

Ubezpieczony traci prawo do świadczenia rehabilitacyjnego, w identycznych przypadkach, w jakich nie przysługuje zasiłek chorobowy (art. 15 i 17  ustawy o świadczeniach), tj.:

  • gdy zostanie stwierdzone, że niezdolność do pracy została spowodowana w wyniku umyślnego przestępstwa lub wykroczenia popełnionego przez ubezpieczonego,
  • w okresie pobierania świadczenia wykonuje pracę zarobkową,
  • czas, na który zostało mu przyznane świadczenie wykorzystuje niezgodnie z jego celem.

W przypadku, gdy zostanie stwierdzone, że w okresie świadczenia rehabilitacyjnego ubezpieczony wykonuje pracę zarobkową lub wykorzystuje go niezgodnie z jego celem, pozbawienie prawa do świadczenia następuje za cały miesiąc kalendarzowy, w którym powyższe okoliczności zostały stwierdzone.

Jeśli w ciagu 12 miesięcy okresu świadczenia rehabilitacyjnego nie następi powrót do pełnej zdolności do pracy, chory może wnioskować o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Może to także zrobić przed pobieraniem świadczenia rehabilitacyjnego. Decyzję o przyznaniu renty bądź też świadczenia rehablilitacyjnego podejmuje lekarz orzecznik ZUS m.in. w zależności od rokowań odnośnie odzyskania zdolności do pracy. Zgodnie z rozporzadzeniem ministra polityki społecznej z  z 14 grudnia 2004 r. w sprawie orzekania o niezdolności do pracy, jeśli osoba ubiegająca się o rentę z tytułu niezdolności do pracy spełnia warunki wymagane do uzyskania świadczenia rehabilitacyjnego, lekarz orzecznik może orzec przyznanie świadczenia, a nie renty.

Udostępnij Wydrukuj

Czy ta strona była przydatna?

Tak | Trochę | Nie